Գիտական հոդվածների ժողովածու, 2016, 2(45)

ԲՆԱՊԱՀՊԱՆԱԿԱՆ ՄԵՆԵՋՄԵՆԹԻ ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ԱՊԱՀՈՎՄԱՆ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐՆԵՐԸ

Հասմիկ Դերձյան, «Մխիթար Գոշ» հայ-ռուսական միջազգային համալսարանի գործադիր տնօրեն, մանկ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Բնապահպանության ոլորտում տեղեկատվական բազայի առկայությունը դարձել է լուրջ հիմնախնդիր, որը պետք է հաշվի առնվի յուրաքանչյուր կառավարող սուբյեկտի կողմից: Սույն հոդվածում քննարկվում են այս և հարակից մի քանի հարցեր:

Բանալի բառեր. բնապահպանություն, մենեջմենթ, տեղեկատվական ապահովում, կառավարման սուբյեկտ, տեղեկատվական մատչելիություն, տեխնոգեն աղետ, կլաստեր:

 

ПРОБЛЕМЫ ИНФОРМАЦОННОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ ЭKОЛОГИЧЕСKОГО МЕНЕДЖМEНТА

Асмик Дерцян, Исполнительный директор Армянско-Российского международного университетаМхитар Гош, канд. пед. наук, доцент

Наличие информацонной базы в области экологического менеджмента представлаяет собой серьезную проблему, что должно быть учтено со стороны каждого субъекта управления. В данной статье рассмотрены эти и смежные с ними некоторые вопросы.

Kлючевые слова: экология, менеджмeнт, информацонное обеспечение, субъект управления, доступность информации, техногенные катастрофы, кластер.

 

INFORMATION ASSURANCE ISSUES IN ENVIRONMENTAL MANAGEMENT

Hasmik Derdzyan, Executive Director in ‘Mkhitar Gosh’ Armenian-Russian International University, Candidate of Pedagogical Sciences, Docent

The existence of database in the field of environmental protection has become a serious problem which should be taken into consideration by each governing entity. This article discusses these and a few other related questions.

Keywords: ecology, management, Information assurance, government entities, information access, technogenic disaster, cluster.

_______________________________________________________________________

 

ՓԻԼԻՍՈՓԱՅՈՒԹՅԱՆ ԴԵՐԸ ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ

Վաչիկ Բրուտյան, «Մխիթար Գոշ» հայ-ռուսական միջազգային համալսարանի ռեկտոր,

մանկ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Հոդվածում քննարկվում է փիլիսոփայության և գիտության հարաբերակցության խնդիրը, որոշարկվում փիլիսոփայության դերը մարդու կենսագործունեության, հասարակության հոգևոր մշակույթի մեջ` մշակույթի և փիլիսոփայության պատմության տեսանկյունից, փիլիսոփայական գիտելիքի, նրա դերի, գիտության և իմացության պրիզմայի դիտարկման միջոցով: Ներկայացվում են նաև փիլիսոփայության աշխարհայացքային և մեթոդաբանական գործառույթները:

Բանալի բառեր. աշխարհայացք, գիտություն, աշխարհայացքային և մեթոդաբանական գործառույթներ, գիտության փիլիսոփայական հիմնավորում, համամարդկային արժեք:

 

РОЛЬ ФИЛОСОФИИ В СОВРЕМЕННОМ МИРЕ

Вачик Брутян, Ректор Армянско-Российского международного университетаМхитар Гош, канд. пед. наук, доцент

В статье рассматриваются задачи взаимоотношения философии и науки. Определена роль философии в жизнедеятельности человека в духовной культуре общества с точки зрения культуры и истории философии. Представлены также мировозренческие и методологические функции философии.

Kлючевые слова: мировозрение, наука, мировозренческие и методические функции, философские обоснования науки, общечеловеческая ценность.

 

THE ROLE OF PHILOSOPHY IN THE CONTEMPORARY WORLD

Vachik Brutyan, Rector of Armenian-Russian International University “Mkhitar Gosh”, Candidate of Pedagogical Sciences, docent

The article touches upon the key issue of philosophy and science relationship. We’ve observed the role of philosophy within the framework of human activity, as well as society culture from culture and history of philosophy view points through philosophical knowledge, its role, science and cognition. The paper also presents the ideological and methodological functions of philosophy.

Keywords: ideology (world outlook), science, ideological and methodological functions, philosophical reasoning of science, universal value.

_______________________________________________________________________

 

ԻՐԱՎԱԲԱՆԱԿԱՆ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺՈՒԹՅՈՒՆԸ ՄԱՐԴՈՒ ՄԱՍԻՆ ԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՀԱՄԱԿԱՐԳՈՒՄ

Վաչիկ Բրուտյան, «Մխիթար Գոշ» հայ-ռուսական միջազգային համալսարանի ռեկտոր, մանկ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Ալիսա Մարաբյան, Վանաձորի Ղևոնդ Ալիշանի անվան թիվ 27 հիմնական դպրոցի դասվար

Հոդվածում քննարկվում են հումանիտար գիտությունների համակարգում իրավաբանական մանկավարժության՝ որպես մանկավարժության գիտաճյուղի ունեցած դերը, հիմնական գործառույթները և այն հարցերի շրջանակը, որոնց նա պատասխանում է:

Բանալի բառեր. հումանիտար գիտություններ, մանկավարժություն, իրավաբանական մանկավարժություն, իրավաբանական մանկավարժության գործառույթներ, բարձրագույն իրավաբանական կրթություն:

 

ЮРИДИЧЕСKАЯ ПЕДАГОГИKА В СИСТЕМЕ НАУKИ О ЧЕЛОВЕKЕ

Вачик Брутян, Ректор Армянско-Российского международного университетаМхитар Гош, канд. пед. наук, доцент

Алиса Марабян, Преподаватель начальных классов основной школы N27 им. Гевонда Алишана г. Ванадзора

В статье рассматривается роль юридической педагогики в системе гуманитарных науки как ветвь педагогики, основные работы и круг вопросов, на которые она отвечает.

Kлючевые слова: гуманитарные науки, педагогика, юридическая педагогика, работы по юридической педагогике, высшее юридическое образование.

 

LEGAL PEDAGOGY IN THE SYSTEM OF HUMAN SCIENCES

Vachik Brutyanմ Rector of Armenian-Russian International University “Mkhitar Gosh”, Candidate of Pedagogical Sciences, docent

Alisa Marabyan, Teacher of elementary classes at Vanadzor School N27 named after Ghevond Alishan

The article discusses the role, the main functions of the legal pedagogy in the system of human sciences, as a discipline of pedagogy, and the frame of questions to which it answers.

Keywords: human sciences, pedagogy, legal pedagogy, the functions of the legal pedagogy, higher legal education.

_______________________________________________________________________

 

ՀԱՅՈՑ ԻՆՔՆՈՒԹՅԱՆ ՔՐԻՍՏՈՆԵԱԿԱՆ ՀԱՐԱՑՈՒՅՑԸ ԵՎ ԳՈՅԱՏԵՎՄԱՆ

ԿԵՆՍԱՓԻԼԻՍՈՓԱՅՈՒԹՅԱՆ ՁԵՎԱՎՈՐՈՒՄԸ

Հայկ Հարոյան, ՇՊՀ, փիլ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Նելլի Հարոյան, ԵՊՀ, հոգ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Հոդվածում դիտարկվում են Հայոց ինքնության քրիստոնեական հարացույցի և հայ ազգային մտախառնվածքին բնորոշ գոյատևման կենսափիլիսոփայության դիրքորոշման ձևավորմանը, հաղթահարմանն ու ազգային-պետական մտածելակերպի հաստատմանն առնչվող հիմնահարցեր:

Բանալի բառեր. հարացույց, ինքնություն, գոյատևում, ազգային հոգեբանություն, պետական մտածելակերպ, դիրքորոշում, կենսափիլիսոփայություն, եկեղեցի:

 

ХРИСТИАНСKАЯ KОНЦЕПЦИЯ САМОБЫТНОСТИ АРМЯН И ФОРМИРОВАНИЕ ЖИЗНЕННОЙ ФИЛОСОФИИ ВЫЖИВАНИЯ

Гайк Ароян, ШГУ, канд. филос. наук, доцент

Нелли Ароян, ЕГУ, канд. псих. наук, доцент

В статье рассматривается проблема христианской концепции самобытности армян и необходимость преодоления присущие национальной психологии установки выживания как предпосылка утверждения государственного образа мышления.

Kлючевые слова: концепция, самобытность, философия выживания, установка, церковь, национальная психология, государственный образ мышления.

 

CHRISTIAN PARADIGM OF ARMENIAN IDENTITY AND THE FORMATION OF THE SURVIVAL OF BIOPHILOSOPHY

Hayk Haroyan, SHSU, Candidate of Philosop. Sciences, docent

Nelli Haroyan, YSU, Candidate of Psycholog. Sciences, docent

The article discusses actual issues relating to the Christian paradigm of Armenian identity, to the formation of the psychological orientation within the frame of the survival of biophilosophy peculiar to the Armenian mentality, as well as to the establishment of national-governmental mode of thinking.

Keywords: survival, identity, natinol sharckter, consept, church, state thinking.

_______________________________________________________________________

 

ԳԵՐՄԱՆԻԱՅԻ ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Մերի Ավետիսյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի ասիստենտ, մանկ. գիտ. թեկնածու

Սույն հոդվածում ուսումնասիրվել են Գերմանիայի բարձրագույն կրթության համակարգի կառավարման առանձնահատկությունները և անդրադարձ է կատարվել երկրի բարձրագույն կրթության կառավարման մարմինների աշխատանքին: Այն նաև բացահայտում է համակարգի կառավարման խնդիրներն ու բացթողումները և ընդգծում առավելությունները, որոնք ակնառու են դարձնում երկրի կրթական քաղաքականության արդյունավետությունը: Մեր հոդվածում հատուկ ուշադրություն ենք դարձրել Գերմանիայի բարձրագույն կրթության համակարգի կառավարման առաջավոր փորձի ուսումնասիրությանը:

Բանալի բառեր. բարձրագույն կրթություն, կրթության համակարգ, կառավարում, ֆինանսավորում, բուհի ընդունելության համակարգ, կրթական քաղաքականություն, կառավարման մարմիններ, կառավարման առանձնահատկություններ, կառավարման թերություններ, կառավարման առավելություններ:

 

ОСОБЕННОСТИ УПРАВЛЕНИЯ СИСТЕМЫ ВЫСШЕГО ОБРАЗОВАНИЯ ГЕРМАНИИ

Мери Аветисян, Aссистент кафедры педагогики ЕГУ, канд. пед. наук

Данная статья рассматривает особенности управления системы высшего образования Германии, а также деятельность органов управления высшего образования страны. В ней выявлены задачи, преимущества и недостатки управления системы высшего образования Германии.

Kлючевые слова: высшее образование, система образования, управление, финансирование, система поступления в вуз, образовательная политика, органы управления, особенности управления, недостатки управления, преимущества управления.

 

FEATURES OF HIGHER EDUCATION SYSTEM’S MANAGEMENT IN GERMANY

Mery Avetisyan, Assistant departament, Candidate of pedagogical sciences

This short research paper focuses on higher education system’s management in Germany and discusses the operation of higher education management bodies. It discovers features of the system’s operation by identifying its advantages and disadvantages, which reflect effectiveness of state’s education policy. The paper specifically focuses on Germany’s experience in governing the higher education system. 

Keywords: higher education, education system, governance, finance, admission procedure, education policy, governing bodies, features of the management, governance disadvantages, governance advantages.

_______________________________________________________________________

 

ՈՒՍՈՒՑՉԻ ԻԴԵԱԼՆ ԸՍՏ ԱՄԵՆԱՅՆ ՀԱՅՈՑ ԿԱԹՈՂԻԿՈՍ ՎԱԶԳԵՆ ԱՌԱՋԻՆԻ

Լուսինե Հայրապետյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի ասիստենտ, մանկ. գիտ. թեկնածու

Վազգեն Առաջինը ոչ միայն Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս էր, այլև ուսուցիչ, ում մանկավարժական գաղափարները կարևոր տեղ են զբաղեցնում հայ մանկավարժական մտքի պատմության մեջ: Դրանք հարուստ են ուսուցման և դաստիարակության մասին արդիական գաղափարներով ու մոտեցումներով: Հոդվածում ներկայացված են այն ուսուցիչների կերպարները, որոնք մեծ ազդեցություն են թողել Վազգեն Առաջին Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի մանկավարժական հայացքների ձևավորման վրա:

Բանալի բառեր. Ամենայն հայոց կաթողիկոս, մանկավարժական հայացք, մանկավարժական միտք, սոցիալական մանկավարժ, մանկավարժական կերպար, դաստիարակության սկզբունք, մեթոդ:

 

ИДЕАЛ УЧИТЕЛЯ СОГЛАСНО ВЗГЛЯДАМ ВАЗГЕНА ПЕРВОГО КАТОЛИКОСА ВСЕХ АРМЯН

Лусине Айрапетян, Ассистент кафедры педагогики ЕГУ, канд. пед. наук

Вазген Первый являлся не только Kатоликосом Всех армян, но и учителем, педагогические взгляды которого занимали важное место в истории армяно-педагогических взглядов. Они богаты идеями и подходами, касающимися обучения и воспитания. В статье представлены образы тех учителей, которые оказали большое влияние на формирование педагогических взглядов Вазгена Первого Kатоликоса Всех армян.

Kлючевые слова: Католикос Всех армян, педагогический взгляд, педагогическая мысль, социальный педагог, педагогический образ, принцип и метод воспитания.

 

THE TEACHER’S IDEAL ACCORDING TO VAZGEN I CATOLIKOS OF ALL ARMENIANS

Lusine Hayrapetyan, Assistant YSU, Candidate of pedagogical sciences

Vazgen I waz not only Catolikos of All Armenians, he was also a teacher, whose pedagogical thoughts have had important part in Armenian pedagogical thought’s history. They are full of ideas and approaching about teaching and education.In the article there are shown the teachers, who had a great influence on Vazgen I Catolikos’s pedagogical views.

Keywords: Catolikos of all Armenians, pedagogical views,pedagogical thought, social pedagog, pedagogical image, educational principle, method.

_______________________________________________________________________

 

ՕԺՏՎԱԾ ԵՐԵԽԱՆԵՐԻ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐՆԵՐՆ ԸՆՏԱՆԻՔՈՒՄ ԵՎ ԴՊՐՈՑՈՒՄ

Թամարա Հարությունյան, ԵՊՀ մանկարժության ամբիոնի դոցենտ, մանկ. գիտ. թեկնածու

Օժտված երեխաների հիմնախնդիրները միշտ էլ եղել են մանկավարժների և հոգեբանների ուշադրության կենտրոնում: Սակայն այսօր դրանք է’լ ավելի արդիական նշանակություն են ձեռք բերում, որովհետև այդ երեխաների հետ աշխատանք իրականացնելիս լուրջ դժվարությունների առաջ են կանգնում և՛ ծնողները, և՛ ուսուցիչները:

Բանալի բառեր. օժտված երեխա, շեղվող վարք, մտավոր, գեղարվեստական օժտվածություն:

 

ПРОБЛЕМЫ ОДАРЕННЫХ ДЕТЕЙ В СЕМЬЕ И В ШКОЛЕ

Тамара Арутюнян, Доцент кафедры педагогики ЕГУ, канд. пед. наук

Проблемы одаренности детей всегда были в центре внимания педагогов и психологов. Но сегодня они стали более актуальными, потому что работа с одаренными детьми для родителей и для учителей становится очень трудной.

Ключевые слова: одаренный ребенок, отклонения поведения, умственный, художественная одаренность.

 

ISSUES OF GIFTED CHILDREN AT HOME AND AT SCHOOL

Tamara Harutyunyan, Associate professor of the Department of Pedagogy of YSU, Candidate of pedagogical sciences

Issues of gifted children are always in the focus of teachers and psychologies. Today this have much more contemporary significance, because parents and teachers faced with a real difficulties in carrying out with their kids.

Keywords: Gifted children, point behavior, intellectual, artistic talent.

_______________________________________________________________________

 

ԳԵՂԵՑԻԿԻ ՀԱՆԴԵՊ ՎԵՐԱԲԵՐՄՈՒՆՔԻ ԴԱՍՏԻԱՐԱԿՈՒՄԸ ՀՈՎՀԱՆՆԵՍ ՀԻՆԴԼՅԱՆԻ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՅԱՑՔՆԵՐՈՒՄ

Լիզա Հակոբյան, ՇՊՀ ն/դ և տարրական կրթության մանկավարժության ամբիոնի վարիչ, մանկ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Անահիտ Առաքելյան, Երևանի Ֆ.Նանսենի անվան N150 հիմնական դպրոց

Հոդվածում քննարկվում է գեղեցիկի հանդեպ վերաբերմունքի դաստիարակության կարևոր խնդրի մասին մեծանուն մանկավարժ Հովհաննես Հինդլյանի տեսակետը: Նա պնդում էր, որ ուսուցչի համար կարևոր է սիրել գեղեցիկը և երեխաների մեջ գեղեցիկի հանդեպ սեր ու վերաբերմունք ձևավորել:

Բանալի բառեր. գեղեցիկ,ф բարեկիրթ վարք, դպրոցական համազգեստ, կատարյալ դաստիարակություն:

 

ВОСПИТАНИЕ ОТНОШЕНИЯ K KРАСОТЕ ПО ПЕДАГОГИЧЕСKОМУ МНЕНИЮ ОВАННЕСА ИНДЛЯНА

Лиза Акопян, Руководитель кафедры педагогики, дошкольного и начального образования ШГУ, канд. пед. наук, доцент

Анаит Аракелян, Ереван, основная школа # 150 имени Фритьофа Нансена

В статье обсуждается точка зрения великого педагога Ованнеса Индляна о важной проблеме-воспитание отношения к красоте. Он утверждает, что для учителя важно любить красивое и сформировать у детей отношение и любовь к красивому.

Kлючевые слова: красивый, вежливое поведение, школьная форма, идеальное воспитание.

 

THE UPBRINGING OF ATTITUDE TOWARDS BEAUTY IN HOVHANNES HINDLYAN’S

PEDAGOGICAL VIEWS

Liza Hakobyan, Head of Pre-school and primary education, SHSU, candidate of pedagogical sciences, associate professor

Anahit Arakelyan, Yerevan, basic school # 150, named after Fridtjof Nansen

The article discusses outstanding pedagogue Hovhannes Hindlyan’s point of view about important issue of upbringing of attitude towards beauty. He insisted on the fact that it is important for the teacher to love the beauty and to inseminate love and attitude in pupils towards beauty.

Keywords: beauty, courteous behavior, school uniform, perfect upbringing.

_______________________________________________________________________

 

ԴԵՌԱՀԱՍՈՒԹՅԱՆ ՏԱՐԻՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԲՆՈՒԹԱԳԻՐԸ

Աննա Հովակիմյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի հայցորդ

Հոդվածում դիտարկվում են դեռահասության տարիքի ֆիզիոլոգիական, հոգեբանական և մանկավարժական առանձնահատկությունները:

Բանալի բառեր. դեռահաս, տարիք, սեռական հասունություն, շեղվող վարք, անցումային տարիք, դեռահասության տարիքի ճգնաժամ:

 

ОБЩАЯ ХАРАКТЕРИСТИKА ПОДРОСТKОВОГО ВОЗРАСТА

Анна Овакимян, Соискатель кафедры педагогики ЕГУ

В статье рассмотрены физиологические, психологические и педагогические особенности подросткового возраста.

Kлючевые слова: подросток, возраст, половое созревание, девиантное поведение, переходный возраст, кризис подросткового возраста.

 

GENERAL CHARACTERISTICS OF THE AGE OF ADOLESCENC

Anna Hovakimyan, Applicant of the department of Pedagogy of YSU

The article considers the physiologica, psychological and pedagogical features of the adolescence.

Keywords: adolescent, age, puberty, deviating behavior, transitional age, adolescence crisis.

_______________________________________________________________________

 

ԱԿԱԴԵՄԻԱԿԱՆ ԱԶԱՏՈՒԹՅՈՒՆԸ ԵՎ ԻՆՔՆԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ ՈՐՊԵՍ ԲՈՒՀԵՐԻ ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ՍԿԶԲՈՒՆՔՆԵՐ

Սուսաննա Խաչատրյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի հայցորդ

Հոդվածում խոսվում է բարձրագույն կրթության ոլորտում ակադեմիական ազատության և ինքնավարության մասին, ներկայացվում են դրանց պատմական հիմքերն ու ժամանակակից զարգացումները:

Բանալի բառեր. ակադեմիական ազատություն, ինստիտուցիոնալ ինքնավարություն, արդյունավետություն, հաշվետվողականություն:

 

АKАДЕМИЧЕСKАЯ СВОБОДА И АВТОНОМНОСТЬ KАK ПРИНЦИПЫ ЭФФЕKТИВНОГО ФУНKЦИОНИРОВАНИЯ УНИВЕРСИТЕТОВ

Сусанна Хачатрян, Соискатель кафедры педагогики ЕГУ

В статье говорится об академической свободе в институциональной автономии в области высшего образования, представлены их исторические основы и современные развития.

Ключевые слова. академическая свобода, институциональная автономность, эффектив­ность, подотчетность.

 

ACADEMIC FREEDOM AND AUTONOMY AS PRINCIPLES FOR EFFECTIVE FUNCTIONING OF UNIVERSITIES

Susanna Khachatryan, Dctoral student at the department of Pedagogy, YSU

The article examines the academic freedom and institutional autonomy of higher education, as well as its historic grounds and actual developments.

Keywords. academic freedom, institutional autonomy, efficiency, accountability.

_______________________________________________________________________

 

ԻՐԱՆԻ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԴՊՐՈՑՆԵՐԻ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ՊԱՏՄԱԿԱՆ ԱԿՆԱՐԿ

Անահիտ Զարգարյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի ասպիրանտ

Հոդվածում ընդհանուր գծերով քննվում է Իրանում հայկական դպրոցների հիմնադրման համառոտ պատմությունը: Նշվել են 19-րդ դարում Իրանի տարբեր քաղաքներում (Նոր Ջուղա, Թավրիզ, Թեհրան և այլուր) բացված հայկական առաջին դպրոցները, այնուհետև 20-րդ դարում նրանց ընդլայնումն ու զարգացումը, գոյատևման խոչընդոտները, Իրանի և տարածաշրջանի իրադարձություններից կրած ազդեցությունները՝ հասնելով մինչև արդի ժամանակներ:

Բանալի բառեր. Իրան, իրանահայ համայնք, հայկական դպրոցներ, դպրոցի հիմնադրում, հայոց լեզու, կրոն, կրթություն:

 

ИСТОРИЧЕСKИЙ ОЧЕРK ДЕЯТЕЛЬНОСТИ АРМЯНСKИХ ШKОЛ ИРАНА

Анаит Заргарян, Aспирант кафедры педагогики ЕГУ

В статье в общих чертах анализируется краткая история основания армянских школ в Иране. Были названы первые армянские школы, открытые в разных городах Ирана (Нор Джуга, Тавриз, Тегеран и т. д.) в 19-м веке, затем в 20-м веке их расширение и развитие, препятствия существования, влияния событий Ирана и региона, до наших дней.

Kлючевые слова: Иран, ирано-армянская община, армянские школы, основание школ, армянский язык, религия, образование.

 

HISTORICAL REVIEW OF ACTIVITIES OF ARMENIAN SCHOOLS OF IRAN

Anahit Zargaryan, PhD. Student of YSU

The article briefly examines the history of the foundation of Armenian schools in Iran. It was mentioned the first Armenian schools opened in different cities of Iran (Nor Jugha, Tabriz, Tehran and elsewhere) in the 19th century, then in the 20th century their expansion and development, barriers of existence, the Iranian and the region influence of events till present days.

Keywords: Iran, Iranian-Armenian community, Armenian schools, the school foundation, Armenian language, religion, education.

_______________________________________________________________________

 

ՆՈՐ ՄՈՏԵՑՈՒՄՆԵՐ ՃԱՊՈՆԻԱՅԻ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ԽՆԴԻՐՆԵՐԻՆ

Մասուդ Քանանի, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի ասպիրանտ

Կրթության կառավարումը մեր օրերում կանգնած է մի շարք նոր զարգացումների և մարտահրավերների առջև, որոնք պահանջում են նոր մոտեցումներ: Մարտահրավերները հիմնականում հետևյալ ուղղություններով են՝ դպրոցի կառավարում, ուսումնառության նոր մոդելներ, հանրային կառավարման փոփոխություններ, գիտելիքի արտադրում և կառավարում դպրոցների կողմից, դպրոցի գործունեության և էության նոր ընկալումներ: Ճապոնիայի կրթության համակարգն էլ, ինչպես աշխարհի շատ երկրներ, ներկայումս դիմագրավում է մի շարք խնդիրներ ու մարտահրավերներ, ինչպես օրինակ՝ ուսումնական ծայրահեղ մրցակցություն աշակերտների շրջանում, հակասոցիալական վարք, փախուստ դպրոցից, հոգեբանական տարբեր բարդություններ, կառավարման խիստ կենտրոնացվածություն, որոնց բարեփոխման ուղղությամբ վերջին տարիներին լուրջ քայլեր են արվել Ճապոնիայում:

Բանալի բառեր. Ճապոնիայի կրթության համակարգ, կրթության կառավարում, կրթական մարտահրավերներ, նոր մոտեցումներ կրթական խնդիրներին, դպրոցի գործունեություն:

 

НОВЫЕ ПОДХОДЫ К ПРОБЛЕМАМ УПРАВЛЕНИЯ СИСТЕМЫ ОБРАЗОВАНИЯ ЯПОНИИ

Масуд Канани, Aспирант кафедры педагогики ЕГУ

В наши дни управление образованием стоит перед преобразованиями, требующими новые подходы. Эти преобразования в основном идут по следующим направлениям: управление школой, новые модели учебы, изменения общественного управления, производство и управление знаниями, осуществляемое школами, новое восприятие деятельности школы. Образовательная система Японии, как и других стран, на сегодняшний день борется с рядом проблем, как например, учебная конкуренция среди учеников, антисоциальные поведения, побег из школы, разные психологические препятствия, строгая централизация управления, с целью улучшения которых в Японии за последние годы сделаны серьезные шаги.

Kлючевые слова: образовательная система Японии, управление образованием, образовательный вызов, новые подходы к образовательным вопросам, деятельность школы.

 

NEW APPROACHES TO THE PROBLEMS OF MANAGEMENT OF EDUCATION SYSTEM OF JAPAN

Masoud Kanani , PhD. Student of YSU

Management education today faces a number of new developments and challenges that require new approaches.These changes are mainly in the following areas: management of the school, the new school model, changes in public management, production and management of knowledge, carried out by schools, a new perception of the school. The educational system of Japan, like other countries, is struggling with a number of problems such as academic competition among students, antisocial behavior, escape from the school, various psychological obstacles, strict centralization of management in recent years made serious steps in Japan.

Keywords: educational system of Japan, educational management, educational challenges, new approaches to educational issues, school activities.

_______________________________________________________________________

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԵՎ ՄԻՋԻՆ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐՆԵՐԸ ԲԱՐԵՓՈԽՈՒՄՆԵՐԻ ՀԱՄԱՏԵՔՍՏՈՒՄ

Աիդա Տիգրանյան, ԵՊՀ բանասիրության ֆակուլտետի մանկավարժության ամբիոնի ասպիրանտ

Հոդվածն անդրադառնում է Հայաստանում նախնական և միջին մասնագիտական կրթության կառավարման խնդիրներին, իրականացված բարեփոխումներին և ներկա իրավիճակին: Ինչպես նաև ներկայացված են միջազգային փորձագետների տեսակետները առկա խնդիրների վերաբերյալ:

Բանալի բառեր. մասնագիտական կրթություն և ուսուցում (ՄԿՈՒ), բարեփոխումներ, կառավարում, չափորոշիչներ:

 

ОСНОВНЫЕ ПРОБЛЕМЫ УПРАВЛЕНИЯ НАЧАЛЬНОГО И СРЕДНЕГО ПРОФЕССИОНАЛЬНОГО ОБРАЗОВАНИЯ АРМЕНИИ В KОНТЕKСТЕ РЕФОРМ

Аида Тигранян, Аспирант кафедры педагогики, факультет армянской филологии, ЕГУ

В статье рассматриваются осуществленные реформы в сфере начального профессионального и среднего профессионального образования, текущее состояние системы, а также проблемы, касающиеся управления. Наряду с проведенными исследованиями в статье представлены также точки зрения международных экспертов относительно существующих в настоящее время проблем в системе начального профессионального и среднего профессионального образования.

Kлючевые слова: Профессиональное образование и обучение(ПОО), реформы, управление, стандарты

 

MANAGEMENT CHALLENGES OF PRELIMINARY (CRAFTMANSHIP) AND

MIDDLE PROFESSIONAL EDUCATION OF ARMENIA IN THE CONTEXT OF REFORMS

AidaTigranyan, Graduate student of the Department of Pedagogy, Faculty of Armenian Philology, YSU

The article reflects the implemented reforms, current situation and the issues concerning the management in the field of Preliminary (craftmanship) and Middle Professional Education of Armenia. The viewpoints of the international education experts on the problems are also highlighted.

Keywords: Graduate student of the Department of Pedagogy, Faculty of Armenian Philology, YSU.

_______________________________________________________________________

 

ՁԱԽԼԻԿՆԵՐԻ ՀՈԳԵԲԱՆԱՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Անահիտ Խլոպուզյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի հայցորդ

Անհերքելի է այն փաստը, որ ձախլիկությունը մտավոր զարգացվածության, ֆիզիկական պատրաստվածության սահմանափակման պատճառ չէ: Հստակ է, որ ձախլիկությունը երեխայի կամակորության կամ համառության դրսևորում չէ, այլ ուղեղի կիսագնդերի հատուկ գործունեության արդյունք: Մեծ ջանքերի գործադրման շնորհիվ գուցե և հնարավոր է ձախլիկին վերափոխել, դարձնել աջլիկ, սակայն անձի կենսաբանական բնույթը վերափոխել հնարավոր չէ:

Բանալի բառեր. ձախլիկ, ձախլիկություն, աջլիկ, հոգեբանամանկավարժական:

 

ПСИХОЛОГО-ПЕДАГОГИЧЕСKИЕ ОСОБЕННОСТИ ЛЕВОРУKИХ

Анаит Хлопузян , Соискатель кафедры педагогики ЕГУ

Неоспорим тот факт, что левшество не является поводом для ограничения умственного развития и физической подготовки. Ясно,что левшество также не явлется проявлением у ребенка упрямства или упорства,а является результатом особой деятельности полушарий мозга. Благодаря большим усилиям возможно, можно преобразовать левшу в правшу, хотя биологический характер личности невозможно преобразовать.

Kлючевые слова: леворукий, левша, правша, психолого-педагогические.

 

THE PSYCHOPEDAGOGICAL PECULIARITIES OF THE LEFT-HANDED

Anahit Khlopuzyan, Applicant of Department Pedagogic YSU

It is a fact that left-handedness does not limit mental or physical development. Clearly it is not a manifestation of a stubbornness or obstinacy demonstrated by a left-handed child. It may be possible to transform a left-handed child and make him/her a right-handed one due to great efforts but it is not possible to change an individual’s biological nature.

Keywords: left-handed, Lefty, right-handed, psycho-pedagogical.

_______________________________________________________________________

 

ԳԱՐԵԳԻՆ ԵՐԿՐՈՐԴ ՎԵՀԱՓԱՌԻ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅՈՒՆԸ ՄԵԾԻ ՏԱՆՆ ԿԻԼԻԿԻՈ ԿԱԹՈՂԻԿՈՍՈՒԹՅԱՆ ԴՊՐԵՎԱՆՔՈՒՄ

Վիկտորիա Բաղդասարյան, ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնի հայցորդ

1977 թվականից սկսյալ, 18 տարի շարունակ, Գարեգին կաթողիկոսն իրականացրել է մանկավարժի վեհ առաքելությունը Դպրեվանքում։ Նրա թողած ժառանգությունը շատ արդիական է, կիրառելի և ուսուցողական վաղվա մանկավարժի, աշակերտի և շարքային ընթերցողի համար:

Բանալի բառեր. Գարեգին կաթողիկոս, Դպրեվանք, մանկավարժական գործունեություն, ուսուցիչ, բարոյական կերպար:

 

ПЕДАГОГИЧЕСКАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ ПАТРИАРХА ГАРЕГИНА ВТОРОГО В ДПРЕВАНКЕ-КИЛИКИЙСКОМ КАТОЛИКОСАТЕ АРМЯНСКОЙ АПОСТОЛЬСКОЙ ЦЕРКВИ

Виктория Багдасарян, Соискатель кафедры Педагогики ЕГУ

В статье представлена педагогическая деятельность католикоса Гарегина Второго, проводимая в Ливане. Начиная с 1977 года 18 лет Гарегин католикос выполняет высокую миссию учителя в Дпреванке. Его наследие является очень актуальным и соответствующим для подготовки учителя, учащихся и для обычного читателя.

Kлючевые слова: Гарегин католикос, Дпреванк, педагогическая деятельность, учитель, моральный облик.

 

PEDAGOGICAL ACTIVITY OF HIS HOLINESS GAREGIN 2ND IN DPREVANK OF

ARMENIAN CATHOLICOSATE OF THE GREAT HOUSE OF CILICIA

Viktoria Baghdasaryan, PhD student of the YSU Pedagogy Department

Starting from 1977, during 18 years His Holiness Catholicos Garegin has implemented noble mission of teacher in Dprevank assigned to him from heaven. His legacy is very relevant, applicable and instructive for future teachers, students and ordinary readers.

Keywords: Catholicos Garegin, Dprevank, pedagogy activity, teacher, moral character.

_______________________________________________________________________

 

19-ՐԴ ԴԱՐԻ ՀԱՅ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺՆԵՐԸ ԵՎ ՀԱՅ ԴՊՐՈՑԻ ԼԻՆԵԼՈՒԹՅԱՆ ԽՆԴԻՐԸ

Սուսաննա Ջանիկյան, Խ.Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ մանկավարժության տեսության և պատմության ամբիոնի դոցենտ, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում դիտարկված են 19-րդ դարում ազգային կրթության և հայ դպրոցի գործունեության վերաբերյալ հարցերը: Վերլուծված են այն մանկավարժ-գիտնականների եվրոպամեդ մանկավարժական հայացքները, որոնք առաջավոր գաղափարներ էին տարածում հայ կրթական ոլորտում: Քննարկվել են դպրոցին բնորոշ առանձնահատկություններն ու նոր մոտեցումների նշանակությունը հայ դպրոցի կայացման գործում:

Բանալի բառեր. ազգային դպրոց, եվրոպամեդ մանկավարժական հայացքներ, տեսական դրույթներ, հայեցակարգային մոտեցումներ, կանանց կրթություն:

 

АРМЯНСKИЕ ПЕДАГОГИ 19-ГО ВЕKА И ВОПРОС СУЩЕСТВОВАНИЯ АРМЯНСKИХ ШKОЛ

Сусанна Джаникян, Доцент кафедры теории и истории педагогики АГПУ, Kанд. пед. наук

В статье рассматриваются вопросы национального образования и деятельности армянских школ 19-го века. Анализированы педагогические взгляды европейски-ориентированных ученых педагогов, которые распространяли передовые идеи в сфере армянского образования. Обсуждены особенности, присущие школе и роль новых подходов в деле становления армянской школы.

Kлючевые слова: национальная школа, педагогические взгляды европейски-ориентированных, теоретические положения, концептуальные подходы, женское образование.

 

THE ARMENIAN PEDAGOGUES OF 19TH CENTURY AND THE PROBLEM OF EXISTENCE OF ARMENIAN SCHOOL

Susanna Janikyan, Ph.D. of Pedagogical Sciences, Associate ProfessorTheory of Pedagogy and Chair of History

In the article, there are considered the issues about national education and functions of Armenian school. There are analysed pedagogical views of pro-European pedagogic-scientist, who were disseminating advanced ideas in Armenian educational area. The features and importance of new approaches in the procedure of fulfillment of Armenian school are discussed.

Keywords: national school, pedagogical views of pro-European, theoretical provisions, conceptual approaches, women’s education.

_______________________________________________________________________

 

ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑԻ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ Հ. ՀԻՆԴԼՅԱՆԻ «ՓՈՒՆՋ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԲԱՆԱԽՕՍՈՒԹԵԱՆՑ» ԱՇԽԱՏՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱՏԵՔՍՏՈՒՄ

Իզաբելլա Բաբայան, ՀՊՄՀ մասնագիտական կրթության և կիրառական մանկավարժության ամբիոնի դոցենտ, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում ներկայացված են Հ. Հինդլյանի կատարած դասավանդման սոցիալ-պատմական վերլուծությունը, ուսուցման գործընթացի առանձնահատկությունները և կանանց կրթության արժևորումը □Փունջ մանկավարժական բանախօսութեանց□ աշխատության համատեքստում:

Բանալի բառեր. պատմահամեմատական վերլուծություն, վարժապետ, մոդել, դասավանդող, համագործակցություն, սոկրատյան մեթոդ:

 

ОСОБЕННОСТИ ПРОЦЕССА ОБУЧЕНИЯ В KОНТЕKСТЕ РАБОТЫ О. ГИНДЛЯНА “ГРОЗДЬ ПЕДАГОГИЧЕСKИХ ДИСKУССИЙ”

Изабелла Бабаян, Доцент кафедры профессионального образования и прикладной педагогоки АГПУ, канд. пед. наук

В статье представлен историческо-сравнительный анализ идей О. Гиндляна о социально-историческом развитии процесса преподавания, особенностях системы обучения и о придавании должного значения женскому образоваванию в контексте работы “Гроздь педагогических дискуссий’’.

Kлючевые слова: историко-сравнительный анализ, учитель, модель, преподаватель, сотрудничество, сократовский метод.

 

FEATURES OF LEARNING PROCESS IN THE CONTEXT OF H. HINDLYAN’S WORK “COMPILATION OF PEDAGOGICAL DISCUSSION”

Izabella Babayan, Lecturer of the Chair of Professional Education and Applied Pedagogy ASPU,

Candidate of Pedagogical Sciences

The article presents the socio-historical analysis of teaching, the features of teaching process and the valuation of women’s education done by H. Hindlyan in the context of his work “Compilation of Pedagogical Discussion’’

Keywords: Historical comparative analysis, schoolmaster, model, teacher, collaboration, Socratic Method.

_______________________________________________________________________

 

ՆԱՏՅՈՒՐՄՈՐՏԻ ԿՈՄՊՈԶԻՑԻՈՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Ֆաենբերգ Սարգսյան, ՀՊՄՀ Կերպարվեստի ամբիոնի պրոֆեսոր

Նատյուրմորտի միջոցով գաղափար է տրվում տարբեր ժողովուրդների և առանձին դարաշրջանի կենցաղի մասին: Նատյուրմորտի արվեստը որոշակիորեն առնչվում է մեր առօրյա կյանքի հետ և որոշակի կերպով նպաստում է հասարակության գեղագիտական ճաշակի դաստիարակությանը:

Բանալի բառեր. իրանկար, հաստոցային, գեղանկար, կոմպոզիցիա, գեղագիտություն, հեռանկար (գունային), ստեղծագործություն, երկչափ հարթություն, առարկայական:

 

KОМПОЗИЦИОННЫЕ ОСОБЕННОСТИ НАТЮРМОРТА

Фаенберг Саргсян, Профессор кафедры изобразительной искусстви АГПУ

Основная цель статьи частичное ознакомление композиционных особенностей натюрморта, о необходимости в нем воединого использования аналитического и синтезирующего методов в контексте объемного пространственного изображения цвета предмета.

Kлючевые слова: натюрморт, станковая живопись, композиция, эстетика, перспектива (цветовой), произведение, двумерная плоскость, предметное.

 

THE COMPOSITION FEATURES OF STILL LIFE

Faenberg Sargsyan, Professor of the Department of Fine Arts of ASPU

The main aim of the article is in part to acquaint the features of the article in the still life, cooperative applied necessity of analytical and synthesis methods in the context of dimensional and spatial description of color and subject.

Keywords: still Life, easel painting, composition, aesthetic, perspective (color), art worl, two-dimensional plane, substantial.

_______________________________________________________________________

 

ՄԻԽԱՅԻԼ ՎՐՈՒԲԵԼԻ ՄԱՅՈԼԻԿԱՆ

Լիլիթ Գրիգորյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ դասախոս

Լինելով գեղանկարիչ` Վրուբելը ձգտում էր դառնալ քանդակագործ: Հաղթահարելով կտավի հարթայնությունը` նա ծեփում է ֆորմաներ և ծավալներ, և այդ բարդ նիստերի խաղի մեջ բացահայտվում է նրա խոր գունային զգացողությունը և գեղանկարչական տաղանդը: Վրուբելը ստեղծում է իր մայոլիկան` մոտենալով նրան ոչ թե որպես գունավորած կավի, այլ, որպես գունավոր քարի: Վրուբելի մայոլիկաները պատվավոր տեղ են գրավում ոչ միայն ժամանակակից Եվրոպայի նկարիչ խեցեգործների, այլև հին վարպետների շրջանում:

Բանալի բառեր. ծեփվածք, քանդակագործ, գեղանկարիչ, կտավ, խեցեգործ, կավ:

 

МАЙОЛИKА МИХАИЛА ВРУБЕЛЯ

Лилит Григорян, Лектор АГПУ имени Х. Абовяна

Будучи художником, Врубель стремился стать скульптором. Преодолевая плоскость холста, он лепил формы и объемы, и в этой игре сложных граней раскрывается его глубокий, насыщенный и живописный подход. Врубель создает свою майолику, подходя к ней не как к раскрашенному холсту, а как к цветному камню. Майолики Врубеля занимают высокое место не только среди современных художников-гончаров Европы, но также среди старых мастеров.

Kлючевые слова: лепка, скульптор, живописец, холст, гончар, глина.

 

MIKHAIL VRUBEL’S MAJOLICA

Lilit Grigoryan, Lecturer of ASPU after Kh. Abovyan

As an artist, Vrubel wanted to become a sculptor. Breaking the plane of the canvas, he sculpted shapes and volumes, and in this game of complicated edges, his deep, rich and painterly approach is being revealed. Vrubel creates his majolica pertaining to it not as a painted canvas, but as a colored stone. Vrubel’s Majolica ranks high not only among contemporary artists-potters in Europe, but also among the old masters.

Keywords: plaster, sculptor, painter, canvas, potter, clay.

_______________________________________________________________________

 

ԹԵՍՏԸ ՈՐՊԵՍ ՏԵՔՍՏԻ ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅԱՆ ՍՏՈՒԳՄԱՆ ՄԻՋՈՑ

Ամալյա Պետրոսյան, ՀՊՄՀ գերմանական լեզուների ամբիոնի դասախոս

Հոդվածում դիտարկվում են ոչ լեզվական բուհում սովորողների օտար լեզվով ընթերցանության բովանդակության ստուգման ժամանակակից եղանակներն ու միջոցները: Վերլուծության են ենթարկվում հատկապես ընդհանուր բովանդակությանը ծանոթանալու ընթերցանության ստուգման համակարգը թեստերի միջոցով, դրանց կիրառման հնարավորությունները, վերջիններիս ներկայացվող մեթոդական պահանջները և բնորոշ հատկանիշները:

Բանալի բառեր. ընթերցանություն, շարժառիթ, կատարում, ընթերցանության տեխնիկա, ստուգում, գնահատում, թեստավորում, թեստ, համապատասխանություն, հուսալիություն, օբյեկտիվություն, իրագործելիություն, չափելիություն, ընդհանուր բովանդակության ընկալում:

 

ТЕСТЫ KАK СПОСОБ KОНТРОЛЯ ПОНИМАНИЯ СОДЕРЖАНИЯ ТЕKСТОВ

Амаля Петросян, Преподаватель кафедры германских языков АГПУ

В статье рассматриваются современные способы контроля понимания содержания текста на иностранном языке в неязыковом вузе. Анализу подвергаются особенности контроля понимания содержания прочитанного с помощью тестов, особенно для контроля ознакомительного чтения, а также возможности применения теста, методические потребности и основные показатели.

Kлючевые слова: ознакомительное чтение, мотивация, техника чтения, контроль, оценка, тест, тестирование, валидность, надежность, обьективность, измерение.

 

TESTS AS ASSESSMENT TOOL OF READING COMPREHENSION

Amalya Petrosyan, Lecturer at the Chair of German Languages ASPU

The article touches upon the modern forms of assessment of reading comprehension, used at the non-linguistic university. There are an analysis of testing tests, and special by reading for information, testing possibilities, their demands and main indicators.

Keywords: reading for gist, motivation, performance, reading techniques, testing, test, validity, reliability, objectivity, feasibility, assessment, perception of the content.

_______________________________________________________________________

 

ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅԱՆԸ ԾԱՆՈԹԱՆԱԼՈՒ ԸՆԹԵՐՑԱՆՈՒԹՅԱՆ ԿԱՐՈՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՁԵՎԱՎՈՐՄԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Ամալյա Պետրոսյան, ՀՊՄՀ գերմանական լեզուների ամբիոնի դասախոս

Հոդվածում դիտարկվում են ոչ լեզվական բուհում սովորողների ընդհանուր` բովանդակությանը ծանոթանալու ընթերցանության ըմբռնման քանակական և որակական բնութագրերը, անհրաժեշտ կարողությունների ձևավորման ուղիները: Վերլուծության են ենթարկվում այդ կարողությունների դասակարգման առանձնահատկություններն ու կիրառման հնարավորությունները:

Բանալի բառեր. կարողություն, ընդհանուր բովանդակությանը ծանոթանալու ընթերցանություն, կոմպետենցիա, բովանդակության ընկալում, տիրապետման մակարդակ, ինֆորմացիայի վերամշակում:

 

ОСОБЕННОСТИ ФОРМИРОВАНИЯ УМЕНИЙ ОЗНАKОМИТЕЛЬНОГО ЧТЕНИЯ

Амаля Петросян, Преподаватель кафедры германских языков АГПУ

В статье рассматриваются количественные и качественные характеристики понимания ознакомительного чтения, пути формирования умений данного вида чтения студентов неязыкового вуза. Анализу подвергаются особенности классификации этих умений и возможности их применения.

Kлючевые слова: умение, ознакомительное чтение, экстенсивное чтение, компетенция, восприятие содержания, языковые единицы, уровень владения, перекодирование, обработка информации.

 

SPECIFICITY OF DEVELOPING READING SKILLS FOR INFORMATION

Amalya Petrosyan, Lecturer at the Chair of German Languages ASPU

The article touches upon the qualitative and quantitative characteristics of the reading for information, as well as the ways of developing reading skills for information of the students at non-linguistic university. It was made thorough analysis of the relevant features of reading skills classification and its outline of implementation possibility.

Keywords: skills, reading for information, competence, perception of the content, language units, reading level, information processing.

_______________________________________________________________________

 

ՈՒՍՈՒՑԻՉՆԵՐԻ ՊԱՏՐԱՍՏՄԱՆ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐԸ Հ. ՀԻՆԴԼՅԱՆԻ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՅԱՑՔՆԵՐՈՒՄ

Գայանե Հարությունյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ մասնագիտական կրթության և կիրառական, մանկավարժության ամբիոնի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկնածու

Փոխակերպվող հասարակության պայմաններում ուսուցիչների պատրաստման գործընթացը եղել և մնում է մանկավարժ-գիտնականներին հետաքրքրող հիմնահարց, որին բազմիցս անդրադարձել է 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի հայտնի հայ մանկավարժ Հ. Հինդլյանը։ Նա իր բարոյական նկարագրով կերտել է ուսուցիչների մի քանի սերունդ։ Ուսուցիչների պատրաստման գործընթացում նա պահանջ էր ներկայացնում լինել ոչ թե պարզապես ուսուցանողներ, այլ, առաջին հերթին, մարդ կերտողներ։

Բանալի բառեր. Հ. Հինդլյան, ուսուցիչ, մանկավարժական հայացքներ, ուսուցիչների պատրաստման գործընթաց, բարոյական նկարագիր, ուսուցչի անձնային և մասնագիտական որակներ։

 

ПРОБЛЕМА ПОДГОТОВKИ УЧИТЕЛЕЙ В ПЕДАГОГИЧЕСKИХ ВЗГЛЯДАХ О. ГИНДЛЯНА

Гаяне Арутюнян, Преподаватель кафедры профессионального образования и прикладной педагогики АГПУ имени Х. Абовяна, канд. пед. наук

В условиях изменяющегося общества процесс подготовки учителей был и остается вопросом, интересующим педагогов - ученых. К изучению данной проблемы в конце 19-го и в начале 20-го веков многократно обращался армянский известный педагог О. Гиндлян. Гиндлян своим нравственным образом послужил примером для нескольких поколений учителей. В процессе подготовки учителей он требовал от педагогов быть не просто преподавателями, а прежде всего- формирователями человеческого образа.

Ключевые слова: О. Гиндлян, учитель, педагогические взгляды, процесс подготовки учителей, нравственный образ, личные и профессиональные качества учителя.

 

THE PROBLEM OF TEACHER PREPARATION IN THE PEDAGOGICAL VIEWS OF H. HINDLYAN

Gayane Harutyunyan, ASPU after Kh. Abovyan, Chair of professional education and applied pedagogy, Candidate of Pedagogical sciences, lecturer

In the terms of modifying society the process of teacher preparation has been and still remains the question of interest for pedagogue-scientists. In the end of 19th and in the beginning of 20th centuries well-known Armenian pedagogue H. Hindlyan repeatedly referred to this problem. With his ethic and moral character he edified several generations of teachers. In the preparation process he demanded teachers to be not only teachers, but in the first turn, person creators. 

Keywords: H. Hindlyan, teacher, pedagogical views, teacher preparation process, moral character, personal and professional qualities of the teacher.

_______________________________________________________________________

 

ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԴԻԱԳՆՈՍՏԻԿԱՅԻ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐԸ ՀՈՎՀԱՆՆԵՍ ՀԻՆԴԼՅԱՆԻ

ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳՈՒՄ

Գայանե Եգանյան, Խ.Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ Մասնագիտական կրթության և կիրառական մանկավարժության ամբիոնի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հովհաննես Հինդլյանի մանկավարժական հայացքների և ժամանակակից կրթության համակարգի ուսումնասիրությունն ու վերլուծությունը թույլ են տալիս փաստել, որ մանկավարժական դիագնոստիկան անհրաժեշտություն է և արդյունավետ մանկավարժական գործունեության իրականացման նախապայման:

Բանալի բառեր. կրթության որակ, հետադարձ կապ, դիագնոստիկա, հետազոտություն, արդյունք, կանխատեսում, բացահայտում:

 

ПРОБЛЕМА ПЕДАГОГИЧЕСKОЙ ДИАГНОСТИKИ В ПЕДАГОГИЧЕСKОЙ СИСТЕМЕ О. ИНДЛЯНА

Гаяне Еганян, Преподаватель кафедры профессионального образования и прикладной педагогики АГПУ имени Х. Абовяна, канд. пед. наук

Изучение и анализ педагогических взглядов Ованеса Индляна и современной системы образования позволяют утверждать, что педагогическая диагностика необходима и является предусловием для эффективного осуществления образовательной деятельности.

Kлючевые слова. качество образования, обратная связь, диагностика, исследование, результат, прогнозировать, определение.

 

THE PROBLEM OF PEDAGOGICAL DIAGNOSTICS IN THE PEDAGOGICAL SYSTEM OF H. HINDLYAN

Gayane Eganyan, ASPU after Kh. Abovyan, Chair of professional education and applied pedagogy, Candidate of Pedagogical sciences, lecturer

The study and analysis of pedagogical views of Hovhannes Hindlyan and contemporary education system allows to state that the pedagogical diagnostics is a necessity and a condition precedent for the effective education.

Keywords: quality of education, feedback, diagnostics, research, result, predict, revelation.

_______________________________________________________________________

 

ՀՈՎՀԱՆՆԵՍ ՀԻՆԴԼՅԱՆԻ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՅԱՑՔՆԵՐԸ ԴՊՐՈՑԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ՄԱՍԻՆ

Նաիրա Մարտիրոսյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ Մասնագիտական կրթության և կիրառական մանկավարժության ամբիոնի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկն., ասիստենտ

Հոդվածում անդրադարձել ենք հայ գործնական ուսուցիչ, տեսաբան Հովհաննես Հինդլյանի` դպրոցավարության մասին արժեքավոր մտքերին: Հ. Հինդլյանը գտնում էր, որ ոչ աշխարհիկ դպրոցները հնացած են, քանի որ աշակերտների գործնական միտքը զարգացնելու հնարավորություններ չեն ստեղծում, իսկ արթուն միտք ունեցող, գործնական կարողություններով օժտված սերունդ կարող է ձևավորել միայն ժամանակակից դպրոցը, որտեղ Հինդլյանը կարևորում էր հետևողականությունը, կարգապահությունը և վերահսկողությունը, պաշտոնյաների համերաշխությունը, բանիմաց մանկավարժների առկայությունը:

Բանալի բառեր. դպրոցավարություն, ժամանակակից դպրոց, ծնողական և հոգաբարձուների խորհուրդ, թաղային խորհուրդ, կարգապահություն, արդար խստություն:

 

ПЕДАГОГИЧЕСKИЕ ВЗГЛЯДЫ ОГАННЕСА ГИНДЛЯНА О ШKОЛОВЕДЕНИИ

Наира Mартиросян, Преподаватель кафедры профессионального образования и прикладной педагогоки АГПУ им. Х. Абовяна, канд. пед. наук

В статье проанализированы идеи практического педагога, теоретика О.Гиндляна, его педагогические взгляды, относительно национальной школы и организации работы в школе. О.Гиндлян считал, что передовым является тот народ, который имеет эффективные школы, где работают опытные передовые преподаватели, имеющие правильную органинизацию учебно-воспитательного процесса.

Kлючевые слова: школоведение, современная школа, родительский и опекунский совет, муниципальный совет, дисциплина, объективная строгость.

 

HOVHANNES HINDLYAN’S PEDAGOGICAL STANDPOINTS IN REGARD TO NATIONAL SCHOOL AND LEADERSHIP

Naira Martirosyan, Lecturer of the Chair of Professional Education and Applied Pedagogy ASPU after Kh. Abovyan, Candidate of Pedagogical Sciences

The article is devoted to Armenian practical pedagogue , theoretician H Hindlyan’s pedagogical standpoints in regard to national school and leadership. According to Hindlyan a first-class nation is the one that has the best schools but in order to have a productive school, you need to have experienced teachers and the proper organization of educational process.

Keyword: school leading, contemporary school, council of parents and guardianship, a municipal council, discipline, fair strictness.

_______________________________________________________________________

 

ՀԱՄԱԳՈՐԾԱԿՑԱՅԻՆ ԿԱՐՈՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՁԵՎԱՎՈՐՄԱՆ ԱՆՀՐԱԺԵՇՏՈՒԹՅՈՒՆԸ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՏԱՐԻՔՈՒՄ

Մարիաննա Ավագյան, ՀՊՄՀ Նախադպրոցական մանկավարժության և մեթոդիկաների ամբիոնի դասախոս

Հոդվածում դիտարկվում են նախադպրոցական տարիքի երեխաների համագործակցային կարողության անհրաժեշտությունն ու դրա ձևավորման գործընթացի առանձնահատկությունները: Ներկայացվում են նախադպրոցականի գործունեության բոլոր տեսակները` որպես համագործակցային կարողությունների ձևավորման միջոցներ:

Բանալի բառեր. համագործակցային կարողություններ, հաղորդակցական հմտությունները, խմբային աշխատանք, խաղային գործունեություն, կերպարվեստային գործունեություն, աշխատանքային գործունեություն:

 

НЕОБХОДИМОСТЬ ОФОРМЛЕНИЯ НАВЫKОВ ВЗАИМОДЕЙСТВИЯ У ДЕТЕЙ ДОШKОЛЬНОГО ВОЗРАСТА

Марианна Авагян, Преподаватель кафедры дошкольной педагогики и методик АГПУ им. Х.Абовяна

В сатье рассматривается широкий круг вопросов, связанных со становлением навыков взаимодействия у детей дошкольного возраста и спецификой их формирования. Анализируются все виды деятельности дошкольника, рассматриваемые в качестве способов формирования навыков взаимодействия.

Kлючевые слова: навыки взаимодействия, коммуникативные навыки, коллективная работа, игровая деятельность, изобразительная деятельность, трудовая деятельность.

 

THE IMPORTANCE OF FORMATION OF COOPERATIVE ABILITIES IN PRESCHOOL AGE

Marianna Avakyan, Lecturer ASPU after Kh. Abovyan chair of preschool pedagogy and methodics

In the current article the importance of cooperative abilities of preschool children as well as the peculiarities of its formation process is considered. All the types of preschool activities are presented as means of formation of cooperative abilities.

Keywords: cooperative abilities, communication skills, group work, playing activity, painting activity, working activity.

________________________________________________________________________________

 

ԼԱՏԻՆԵՐԵՆԻ ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒՄՆ ՕՏԱՐ ԼԵԶՈՒՆԵՐԻ ՖԱԿՈՒԼՏԵՏՆԵՐՈՒՄ

Լուսինե Դերմոյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ Ռոմանական լեզուների ամբիոնի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում քննարկվում են օտար լեզուների մասնագիտական ֆակուլտետում լատիներեն լեզվի դասավանդման առանձնահատկությունները: Լինելով օտար լեզու` լատիներենը, այնուամենայնիվ, չի դասավանդվում որպես օտար լեզու, այլ որպես գիտակարգ, որը նպաստում է լեզուների յուրացման ընդհանուր լեզվաբանական հմտությունների ձևավորմանը, ինչպես նաև կրթական և միջմշակութային նպատակների իրականացմանը: Այս ամենին հասնելու համար լատիներեն լեզվի մասնագետը պետք է մշակի մեթոդական արդյունավետ համակարգ, որը կնպաստի այս կամ այն ուսումնական ծրագրի համար մշակված լատիներեն լեզվի կոնկրետ դասընթացի նպատակների իրականացմանը:

Բանալի բառեր. լատիներենի ուսուցման մեթոդներ, ուսումնական նյութ, ուսուցման նպատակներ, գիտակցական-զուգադրական մեթոդ, համեմատություն, սահմանափակ հաղորդակցական դաշտ, թարգմանություն և բացատրություն մայրենի լեզվով:

 

ОРГАНИЗАЦИЯ ОБУЧЕНИЯ ЛАТИНСKОМУ ЯЗЫKУ НА ФАKУЛЬТЕТАХ ИНОСТРАННЫХ ЯЗЫKОВ

Лусине Дермоян, Лектор кафедры романских языков АГПУ им. Х. Абовяна, канд. пед. наук

В статье обсуждаются особенности обучения латинскому языку на факультетах иностранных языков. Будучи иностранным языком, латынь, тем не менее, не преподается как иностранный, а как дисциплина, способствующая формированию общего лингвистического подхода к усвоению языков, а также реализации образовательных и межкультурных целей. Для достижения всего этого преподаватель латинского языка должен разработать оптимальную методическую систему, которая будет способствовать реализации целей конкретного курса по латинскому языку, разработанную для той или иной учебной программы.

Kлючевые слова: методы обучения латинскому языку, учебный материал, цели обучения, сознательно-сопоставительный метод, сравнение, ограниченная сфера употребления, перевод и объяснение на родном языке.

 

ORGANIZATION OF TEACHING LATIN IN FOREIGN LANGUAGES FACULTIES

Lusine Dermoyan, Lecturer Chair of Romance Languages ASPU after Kh. Abovyan, Doctor of Philosophy (Ph.D) in Pedagogy

The article proposes for discussion the paculiarities of teaching Latin at the faculties of foreign languages. Being a foreign language itself, Latin isn’t taught as a foreign language, but as a discipline to assist in formation the learners’ general linguistic approach to assimilate languages, to fulfil educational and intercultural goals as well. To achieve all these each Latin lecturer should work out an optimal methodological system, which will be helpful to realize the aims of a definite Latin course designed for this or that curriculum.

Keywords: methods of teaching Latin, teaching materials, aims of teaching, conscious comparative method, comparison, limited communicative contexts, translation and explanation in native language.

________________________________________________________________________________

 

ԽՈՍՔԻ ՅՈՒՐԱՑՄԱՆ, ԱՌԱՋԱՏԱՐ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՀԱՂՈՐԴԱԿՑՄԱՆ ԱՐՏԱՀԱՅՏՉԱՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ՓՈԽԱԴԱՐՁ ԿԱՊԵՐԸ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ՏԱՐԻՔՈՒՄ

Մարիաննա Ամիրաղյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ Նախադպրոցական մանկավարժության և մեթոդիկայի ամբիոնի դասախոս

Խոսքի զարգացման գործընթացի լիարժեք կազմակերպումը ենթադրում է դրա փուլային զարգացման առանձնահատկությունների ու օրինաչափությունների իմացություն, ինչը նշանակում է երեխայի կողմից լեզվական միավորների յուրացման և խոսքում դրանց կիրառման առանձնահատկությունների բացահայտում: Ելնելով այդ մոտեցումից` հոդվածում վերլուծվում է երեխայի խոսքի լեզվաբանական կողմը` այն համակցելով առաջատար գործունեության տեսակների ու հաղորդակցման արտահայտչաձևերի հետ:

Բանալի բառեր. խոսքային գործունեություն, լեզվական միավորներ, հաղորդակցություն, առաջատար գործունեություն:

 

ВЗАИМОСВЯЗИ ПЕРЦЕПЦИИ РЕЧИ, ВЕДУЩЕЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ И ВЫРАЗИТЕЛЬНЫХ ФОРМ ОБЩЕНИЯ В ДОШKОЛЬНОМ ВОЗРАСТЕ

Марианна Амирагян, Преподаватель кафедры дошкольной педагогики и методик АГПУ

Правильная организация процесса развития речи ребенка предполагает знание об особенностях и правилах этого процесса, а это значит выявить восприятие языковых единиц и их использование детьми в речи. Исходя из этого, в статье мы проанализировали лингвистическую сторону речи ребенка, сочетая его с типами ведущей деятельности и форм общения.

Kлючевые слова: речевая деятельность, языковые единицы, коммуникация, ведущая деятельность.

 

THE MUTUAL RELATIONSHIPS AMONG SPEECH PERCEPTION, LEADING ACTIVITY AND EXPRESSIVE FORMS OF COMMUNICATION AT PRESCHOOL AGE

Marianna Amiraghyan, Lecturer at the chair of preschool pedagogy and methodology ASPU after Kh. Abovyan

Te proper organization of child’s speech development process supposes knowledge about the peculiarities and regulations of this process, which means to reveal language units perception and their usage by children in the speech. From this, in the article we have analyzed the linguistic side of child’s speech, combining it with the types of leading activity and forms of communication.

Keywords: speech activity, language units, communication, leading activity.

________________________________________________________________________________

 

ԳՈՐԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՆԵՐՔԻՆ ՊԼԱՆԱՎՈՐՈՒՄԸ ԵՎ ՌԵՖԼԵՔՍԻԱՆ ՈՐՊԵՍ ՇԱԽՄԱՏԻ ԿՐԹԱԿԱՆ ԱՐԺԵՔՆԵՐԻ ՀՈԳԵԲԱՆԱԿԱՆ ՄԵԽԱՆԻԶՄՆԵՐ

Անժելա Սարգսյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ Հոգեբանության ամբիոնի դասախոս

Շախմատի կրթական հետազոտությունների կենտրոնի գիտաշխատող

Սույն հոդվածի նպատակն է տարբեր երկրներում շախմատի կրթական արժեքների բացահայտմանն ուղղված հետազոտությունների վերլուծությունը, Հայաստանի Հանրապետության և Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության հանրակրթական ուսումնական հաստատությունների տարրական դասարաններում շախմատի կրթական արժեքների ձևավորման հոգեբանական մեխանիզմների փորձարարական ուսումնասիրությունների ընթացքի, առաջադրված հետազոտական նպատակի, խնդիրների, «Էգոսկոպ» հոգեբանական օբյեկտիվ վերլուծությունների և թեստավորման համալիրում ընդգրկված և կիրառված մեթոդիկաների արդյունքների ներկայացումը:

Բանալի բառեր. կրթական արժեքներ, շախմատի կրթական արժեքներ, Էգոսկոպ, ռեֆլեքսիա, գործողությունների ներքին պլանավորում:

 

ВНУТРЕННИЙ ПЛАН ДЕЙСТВИЙ И РЕФЛЕKСИЯ KАK ПСИХОЛОГИЧЕСKИЕ МЕХАНИЗМЫ ОБРАЗОВАТЕЛЬНЫХ ЦЕННОСТЕЙ ШАХМАТ

Анжела Саргсян, Преподаватель кафедры Психологии АГПУ имени Х. Абовяна, Научный сотрудник, Центр образовательных исследований шахмат

В статье представлены психологические исследования разных стран раскрытия образовательных ценностей шахмат, а также результаты экспериментальных исследований психологических механизмов формирования образовательных ценностей шахмат, проведенные в начальных школах Республики Армения и Нагорно- арабахской Республики.

Kлючевые слова: образовательные ценности, образовательные ценности шахмат, эгоскоп, рефлексия, внутренний план действий.

 

INTERNAL PLAN OF ACTIONS AND REFLECTION AS THE PSYCHOLOGICAL

MECHANISMS OF THE EDUCATIONAL VALUE OF CHESS

Anzhela Sargsyan, Lecturer ASPU after Kh. Abovyan, Department of Psychology, Researcher, Chess Educational Research Centre

The article presents psychological studies from different countries disclosure Chess educational values, as well as the results of experimental studies of psychological mechanisms of Chess educational values ??held in the elementary schools of the Republic of Armenia and the Nagorno-Karabakh Republic.

Keywords: educational value, educational value of chess, Egoskop, reflection, internal plan of actions.

________________________________________________________________________________

 

ՀԱՄԱԼԻՐ ՊԱՐԱՊՄՈՒՆՔՆԵՐԸ ՈՐՊԵՍ ԱՎԱԳ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆՆԵՐԻ ԿԱՊԱԿՑՎԱԾ ԽՈՍՔԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՄԻՋՈՑ

Արևիկ Խուգեյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ Նախադպրոցական մանկավարժության և մեթոդիկաների ամբիոնի դասախոս

Մանկապարտեզում կարևորագույն խնդիր է համարվում նախադպրոցականի կապակցված խոսքի զարգացումը: Երեխայի խոսքը զարգանում է գործունեության տարբեր ձևերի և հասակակիցների Հետ շփման ընթացքում: Կապակցված խոսքի զարգացման համար, սակայն, առավել արդյունավետ են համալիր պարապմունքները, քանի որ մեկ պարապմունքի ընթացքում երեխան ներգարվվում է գործունեության մի քանի ձևերում:

Բանալի բառեր. կապակցված խոսք, ավագ նախադպրոցական տարիք, համալիր պարապմունք, հայրենասիրություն:

 

КОМПЛЕКСНЫЕ ЗАНЯТИЯ КАК СПОСОБ РАЗВИТИЯ СВЯЗНОЙ РЕЧИ СТАРШИХ ДОШКОЛЬНИКОВ

Аревик Хугеян, Преподаватель АГПУ им. Х.Абовяна, кафедра дошкольной педагогики и методик

Одной из основных задач в ДОУ является развитие связной речи детей дошкольного возраста. Речь дошкольника формируется и развивается в процессе разных видов детской деятельности при активном общении со сверстниками. Но особенно продуктивными для развития связной речи являются комплексные занятия, так как в процессе одного занятия ребенок вовлечен в несколько видов деятельности.

Ключевые слова: Связная речь, старший дошкольный возраст, комплексное занятие, патриотизм.

 

COMPLEX LESSONS AS A METHOD OF SENIOR PRESCHOOLERS’ COHERENT SPEECH DEVELOPMENT

Arevik Khugeyan, Lecturer ASPU after Kh. Abovyan chair of preschool pedagogy and methodics

Senior preschool age is distinguished with high level of coherent speech development. The main objective of preschool educational establishments becomes preschoolers’ coherent speech development. Child’s speech is formed and developed in the activity: special lessons are, particularly, becoming as a productive method. Complex lessons play an important role in senior preschoolers’ coherent speech development.

Keywords: coherent speech development, senior preschool age, complex lessons, patriotism, Armenia.

________________________________________________________________________________

 

ԳՐԱԴԱՐԱՆԱՅԻՆ-ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ԵՎ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐՆԵՐԸ

Նարինե Դանիելյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ գիտական գրադարանի ավագ գրադարանավար

Հոդվածում քննարկված է բարձրագույն կրթությամբ գրադարանավար մատենագետների վերապատրաստման ուղիները: Բարձր է գնահատվել Խ.Աբովյանի անվան Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի գրադարանագիտության և մատենագիտության բաժնի դերը գիտության և կրթության զարգացման գործում:

Բանալի բառեր. գրադարանային-մատենագիտական գործունեություն, գրականություն, ընթերցող, գրադարան, գրադարանավար, մատենագետ, դասակարգում, գիտություն և կրթություն:

 

ПРОБЛЕМЫ РАЗВИТИЯ БИБЛИОТЕЧНО-ИНФОРМАЦИОННОГО ДЕЛА И ОБРАЗОВАНИЯ

Нарине Даниелян , Старшый библиотекарь научной библиотеки АГПУ им. ХАбовяна

В статье отражен путь подготовки библиотекарей-библиографов с высшем образованием. Оценены роль и деятельность кафедры библиотековедения и библиографии Aрмянского государтвенного педагогического университета имени Х. Абовяана, в развитии науки и образования.

Kлючевые слова: библиотечно-библиографическая деятельность, литература, читатель, библиотека, библиотекарь, библиограф, классификация, науки и образование.

 

ABOUT THE PROBLEMS OF THE LIBRARY-INFORMATIONAL EDUCATION DEVELOPMENT

Narine Danielyan, Senior librarian, of the ASPU scientific library after Kh. Abovyan

The article is devoted to the training of the librarians and bibiographers with higher education.The role and activity of the department of the library science and bibigraphy of the Armenian State Pedagogical University after Kh. Abovian is valued in the process of development of science and education.

Keywords: library-bibliographic activities, literature, reader, library, librarian, bibliographer, science and education.

________________________________________________________________________________

 

ՀԱՅ ՏՊԱԳՐՈՒԹՅԱՆ ՍԿԶԲՆԱՎՈՐՈՒՄԸ (XVI-XVII դարեր)

Տիրուհի Սիրեկանյան

Հոդվածում ներկայացվում է հայ տպագրության սկզբնավորման պատմությունը: Հայ տպագրության սկզբնավորողը դարձավ Հակոբ Մեղապարտը: Կազմակերպելով հայատառ տպագրությունը՝ Հակոբ Մեղապարտը հայ ժողովրդին դասեց աշխարհի այն ազգերի շարքը, որոնք դարձան տպագրության գործի սկզբնավորողները: Այսպիսով Հակոբ Մեղապարտի շնորհիվ հայերը ոչ միայն եվրոպացի շատ ազգերից առաջ, այլ նախկին ու ներկայիս ԱՊՀ երկրներից առաջինն էին, որ իրականացրին ազգային լեզվով տպագրություն: Նրա գործը XVI-XVII դարերում շարունակեցին հայ մշակույթի ուրիշ նվիրյալներ: Նրանք տպագրական քաղաքակրթության սկզբնավորման հիմնադիրը հանդիսացան հայ մշակույթի պատմության մեջ:

Բանալի բառեր. հայ տպագրություն, Հակոբ Մեղապարտ, Աբգար Թոխատեցի, Ոսկան Երևանցի, Հովհաննես Ջուղայեցի, Իտալիա, Վենետիկ, Ամստերդամ, Փարիզ, Թեհրան, Էջմիածին:

 

ПРОИСХОЖДЕНИЕ АРМЯНСKОГО ПЕЧАТАНИЯ (XVI-XVII века)

Тируи Сиреканян

Первопечатником армянской печати стал Акоп Мегапарт. Организовав печатание по-армянски, Акоп Мегапарт поставил армянский народ в ряд тех народов мира, которые стали первопечатниками печатного дела. И так, благодаря Акопу Мегапарту армяне не только опередили многие европейские народы, а так же считались первыми из бывших и нынешних стран СНГ, которые реализовали печатание на национальном языке. В 16-17 веках его дело продолжили другие преданные армянской культуре люди. Они считались основателями и создателями печатной цивилизации в истории армянской культуры.

Kлючевые слова: армянская печать, Акоб Мегапарт, Абгар Тохатеци, Вскан Ереванци, Оганнес Джугеци, Италия, Венеция, Амстердам, Париж, Тегеран, Эчмиадзин.

 

THE ORIGIN OF THE ARMENIAN PRINTING (XVI-XVII centuries)

Tiruhi Sirekanyan

Hakob Meghapart was considered the founder of the Armenian printing. By organizing the printing in Armenian, Hakob Meghapart put the Armenian people among the nations of the world, which became the founders of the printing. Thus, due to Hakob Meghapart, Armenians were not only ahead of many European nations, but they were also considered the first of the former and current CIS countries that realized the printing in the national language. In the 16-17 centuries, his work was continued by other devotees of the Armenian culture. They were considered the founders and creators of the printing civilization in the history of the Armenian culture.

Keywords. Armenian printing, Hakob Meghapart, Abgar Tohateci, Voskan Erevanci, Hovhannes Guxaeci, Italia, Venecia, Amsterdam, Pariz, Etdhmiadzin.

________________________________________________________________________________

 

ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻ ԻՆՏԵԳՐՈՒՄԸ ՈՐՊԵՍ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԲՈՒՀԻ ՈՒՍԱՆՈՂԻ ԷԿՈԼՈԳԻԱԿԱՆ ԿՈՄՊԵՏԵՆՏՈՒԹՅԱՆ ՁԵՎԱՎՈՐՄԱՆ ՄԻՋՈՑ

Իրինա Խաչատրյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ աշխարհագրության և նրա դասավանդման մեթոդիկայի ամբիոնի հայցորդ

Հոդվածում դիտարկվում է մանկավարժական բուհի ուսանողի էկոլոգիական կոմպետենտության ձևավորման հարցը (աշխարհագրության ուսումնասիրության օրինակով): Առաջարկվում է այդ կոմպետենտության ձևավորման մոդելը:

Բանալի բառեր. գիտական հարացույց, էկոլոգիական կոմպետենտություն, գիտելիքների ինտեգրում, էկոլոգիական կրթություն, բնություն, շրջակա միջավայր, կայուն զարգացում, էկոհամակարգ, էկոլոգիական մշակույթ, մեթոդոլոգիական չափանիշներ, աշխարհագրություն:

 

ИНТЕГРАЦИЯ ЗНАНИЙ КАК СРЕДСТВО ФОРМИРОВАНИЯ ЭКОЛОГИЧЕСКОЙ КОМПЕТЕНТНОСТИ СТУДЕНТА ПЕДАГОГИЧЕСКОГО ВУЗА

Ирина Хачатрян, Соискатель кафедры географии и методики ее преподавания АГПУ им. Х.Абовяна

В статье рассматривается вопрос формирования экологической компетентности студента педагогического вуза (на примере изучения географии). Предлагается модель для формирования этой компетентности.

Ключевые слова: научная парадигма, экологическая компетентность, интеграция знаний, экологическая культура, природа, окружающая среда, экосистема, экологическое образование, методологические критерии, география.

 

THE INTEGRATION OF KNOWLEDGE AS A WAY OF FORMATION OF ECOLOGICAL COMPETENCY OF PEDAGOGICAL UNIVERSITY STUDENTS

Irina Khachatryan, Researcher in Chair of Geography and Its Teaching Methodology ASPU after Kh. Abovyan

This paper discusses methodological criteria for environmental education. We argue that the concept of Sustainable Development can be put under the formation of ecological competency of pedagogical university students.

Keywords: Integration of knowledge, ecological competence, scientific paradigm, ecological culture, nature, environment, sustainable development, ecosystem, ecological education, methodological criteria, geography.

________________________________________________________________________________

 

ԱՎԱԳ ՆԱԽԱԴՊՐՈՑԱԿԱՆԻ ՀՈՒԶԱԿԱՆ ԴԺՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԵՎ ԴՐԱՆՑ ՀԱՂԹԱՀԱՐՄԱՆ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՈՒՂԻՆԵՐԸ

Իրինա Պոնոմարենկո, ՀՊՄՀ դասախոս

Սույն հոդվածում փորձարարությամբ ստուգվել և ներկայացվել են ավագ նախադպրոցական տարիքի երեխաներին բնորոշ հուզական դժվարությունները: Դրանց կանխարգելման և հաղթահարման նպատակով, մեր կողմից ընտրվել, մշակվել և կիրառվել են մանկավարժական ուղիներ՝ խաղեր, հեքիաթներ, համալիր պարապմունքներ, թեմատիկ զրույցներ՝ ուղղված ավագ նախադպրոցականների սոցիալական զգացմունքների ձևավորմանը:

Բանալի բառեր. ավագ նախադպրոցականներ, հուզական դժվարություններ, հաղթահարման մանկավարժական ուղիներ:

 

ЭМОЦИОНАЛЬНЫЕ ТРУДНОСТИ У СТАРШЕГО ДОШKОЛЬНИKА И ПЕДАГОГИЧЕСKИЕ ПУТИ ИХ ПРЕОДОЛЕНИЯ

Ирина Пономаренко, Преподаватель АГПУ им. Х. Абовяана

В данной статье, экспериментально были проверенны и представленны свойственные старшим дошкольникам эмоциональные трудности, а так-же способы их диагностирования. Для преодоления этих трудностей, нами были избранны, разработанны и применены педагогические пути: сказки, комплексные занятия, тематические беседы, игры и т.д, направленные на формирование социальных чувств дошкольников.

Kлючевые слова: старшие дошкольники, эмоциональные трудности, педагогические пути преодоления.

 

SENIOR PRESCHOOLER’S EMOTIONAL DIFFICULTIES AND PEDAGOGICAL WAYS

OF OVERCOMING THEM

Irina Ponomarenko, lecturer of Armenian State Pedagogical University

The emotional difficulties, typical to senior preschoolers, have been experimented and represented in this article. For the aim of prevent and overcome these difficulties, we have chosen, worked out and used pedagogical ways: games, fairy-tales, complex lessons, theme talks and so on, directed to the formation of social feelings.

Keywords: senior preschooler, emotional difficulties, pedagogical ways of overcoming.

________________________________________________________________________________

 

ՇԱԽՄԱՏԱՅԻՆ ԼԵԶՎԻ ԱՐՏԱՀԱՅՏՈՒԹՅՈՒՆԸ ՇԱՐԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ

Աննա Չարչյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ-ի Հատուկ կրթության ֆակուլտետի Լոգոպեդիայի և վերականգնողական թերապիայի ամբիոնի դասախոս, Շախմատի կրթական հետազոտությունների կենտրոնի գիտաշխատող

Նելլի Արթենյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ-ի Հոգեբանության ֆակուլտետի 4-րդ կուրսի ուսանողուհի

Տաթև Ավետիսյան, Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ-ի Հոգեբանության ֆակուլտետի 4-րդ կուրսի ուսանողուհի

Հոդվածում ներկայացված են Հայաստանի շախմատի ակադեմիայում մեր կողմից կատարված հետազոտության արդյունքները: Հետազոտության նպատակից ելնելով` փորձել ենք բացահայտել շախմատի ազդեցությունը երեխաների հուզական ինտելեկտի վրա: Շախմատի դասերի ընթացքում երեխաներին հանձնարարվել են շարադրություններ, որոնցում արտացոլվել են տարբեր տարիքային խմբերի երեխաների հուզական ինտելեկտի մի շարք տեսակներ, կատարվել է շարադրությունների կոնտենտ վերլուծություն:

Բանալի բառեր. հուզական ինտելեկտ, շախմատ, շարադրություն, կոնտենտ վերլուծություն:

 

ВЫРАЖЕНИЯ ШАХМАТНОГО ЯЗЫKА В СОЧИНЕНИЯХ

Анна Чарчян, Преподаватель факультета Cпециального образования кафедры Логопедии и восстановительной терапии АГПУ им. Х. Абовяна, научный работник образовательно-исследовательского центра шахмат

Нелли Артенян, Студентка факультета психологии АГПУ им. Х. Абовяна

Татев Аветисян, Студентка факультета психологии АГПУ им. Х. Абовяна

В статье представлены результаты исследования, проведенные нами в Армянской академии шахмат. Исходя из цели исследования, мы пытались выявить влияние шахмат на эмоциональном интеллекте детей. На уроках шахмат детям были заданы сочинения, где были выявлены несколько видов эмоционального интеллекта у групп детей разного возраста.

Kлючевые слова: эмоциональный интеллект, шахматы, сочинение, контент, анализ.

 

THE REFLECTION OF CHESS LANGUAGE IN COMPOSITIONS

Anna Charchyan

Lecturer at the chair of rehabilitation and speech therapy, Special Education Faculty, researcher at the Chess Educational Research Center ASPU after Kh. Abovyan

Nelly Artenyan, 4th year student at the Faculty of Education Psychology and Sociology ASPU after Kh. Abovyan

Tatev Avetisyan, 4th year student at the Faculty of Education Psychology and Sociology ASPU after Kh. Abovyan

The results of the research carried out by us at the Chess Academy of Armenia are introduced in the article. Taking into account the research purposes, we tried to reveal the influence of chess on the emotional intelligence of children. During chess lessons the children were assigned to write compositions, where emotional intelligence of children of various ages was reflected, content analyses of compositions was accomplished.

Keywords: emotional intelligence, chess, essay, content analysis.

________________________________________________________________________________

 

ԿԵՐՊԱՐՎԵՍՏԱՅԻՆ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅՈՒՆԸ ՀԶՀ ԵՐԵխԱՆԵՐԻ ՀՈՒԶԱԿԱՄԱՅԻՆ ՈԼՈՐՏԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑՈՒՄ

Մարգարիտա Մակոյան, ՀՊՄՀ Նախադպրոցական մանկավարժության և հոգեբանության մագիստրատուրայի շրջանավարտ

Հոդվածում ներկայացված են ՀԶՀ երեխաների հուզակամային ոլորտի զարգացման գործընթացում կերպարվեստային գործունեության դերն ու նշանակությունը, մասնավորապես նկարչության, ծեփի, ապլիկացիայի պարապմունքների ընթացքում:

Բանալի բառեր. հոգեկան զարգացման հապաղում, հուզակամային ոլորտ, գեղարվեստական գործունեություն, կերպարվեստի պարապմունքներ:

 

ИЗОБРАЗИТЕЛЬНАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ В ПРОЦЕССЕ РАЗВИТИЯ ЭМОЦИОНАЛЬНО-ВОЛЕВОЙ СФЕРЫ ДЕТЕЙ С ЗАДЕРЖKОЙ ПСИХИЧЕСKОГО РАЗВИТИЯ

Маргарита Макоян, Магистр дошкольной педагогики и психологии

В статье представлены роль и значение изобразительной деятельности в развитии детей с ЗПР. В частности, описаны особенности организации занятий по рисованию, лепке, аппликации.

Kлючевые слова: задержка психического развития, эмоционально-волевая сфера, художественная деятельность, занятия по изобразительной деятельности.

 

FINE ARTS ACTIVITY IN EMOTIONAL-VOLITIONAL DEVELOPMENT PROCESS OF THE CHILDREN WITH PSYCHIC DEVELOPMENTAL DELAY

Margarita Makoyan, Magister degree of Preschool pedagogy and phsycology

The role and meaning of fine arts activity in emotional-volitional development process of the children with psychic developmental delay is represented in the article, especially during the organization of drawing, plaster and applique lessons.

Keywords: delay of psychological development, emotional-willed sphere, artistic activity, fine art activity lessons.

________________________________________________________________________________

 

ԻՍՊԱՆԻԱՅԻ ԵՐԿՐԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԲԱՌԱՊԱՇԱՐԻ ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ՍԿԶԲՈՒՆՔՆԵՐԸ

Քրիստինե Բաբայան, Ռուսաստանի տուրիզմի և սերվիսի պետական համալսարանի Երևանի մասնաճյուղ, իսպաներենի ավագ դասախոս

Հոդվածում քննության են առնված իսպաներենի երկրագիտական բառապաշարի ընտրության և գործածության խնդիրները` համաձայն իմաստաբանական, շարահյուսական, ուղղագրական, ձևաբանական, ճանաչողական, գործաբանական, մակարդակների: Ընդհանուր առմամբ առաջարկվում է դասակարգել երկրագիտական բառապաշարի ուսուցման սկզբունքները բառապաշարի ընտրության և մեթոդական տիպականացման սկզբունքների հարաբերակցության տեսանկյունից, ինչը հնարավորություն է ընձեռում առանձնացնել այն սկզբունքները, որոնք կիրառվում են ուսանողների արտադրողական հմտությունների զարգացման գործընթացում: Հատկապես կարևորվում են երկրագիտական բառապաշարի ուսուցման հաղորդակցական սկզբունքները, որոնցում գերակշռում են վերլուծական, ստեղծագործական բաղադրիչները:

Բանալի բառեր. երկրագիտական, եզրույթ, բառապաշարի ընտրություն, իրակություն, հաղորդակցական, փուլ, սկզբունք:

 

ПРИНЦИПЫ ОБУЧЕНИЯ СТРАНОВЕДЧЕСKОЙ ЛЕKСИKЕ ИСПАНИИ

Kристине Бабаян, Ереванский филиал Российского государственного университета туризма и сервиса, Старший преподаватель испанского языка

В статье рассматривается проблема отбора и использования страноведческой лексики Испании с учетом семантической, синтаксической, когнитивной уровней коммуникации. В целом предлагается классифицировать принципы обучения страноведческой лексике в рамках дискурсивного анализа и дискурсивного подхода к методической типологии страноведческой лексики и использованию принципов коммуникативного подхода, в которых превалируют аналитические и творческие компоненты.

Kлючевые слова: страноведческий, отбор лексики, коммуникативный, этапы обучения, феномен, принципы обучения.

 

PRINCIPLES OF TEACHING SPANISH AREA VOCABULARY

Kristine Babayan, Russian State University of Tourism and Service, Senior lecrurer of Spanish language

The article deals with the problem of selecting and using Spanish area vocabulary, taking into account the semantic, syntactic, cognitive levels of communication. In general, it proposes to classify the principles of teaching Spanish area vocabulary within discourse analysis and discursive approach to the methodological typology of Spanish area vocabulary and use of the principles of the communicative approach, in which analytical and creative components prevail.

Keywords. area vocabulary, term, phenomenon, communication, the principles of teaching, selection of vocabulary, learning stages.

________________________________________________________________________________

 

ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ԴԵՐԸ ԱՆՁԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԳՈՐԾՈՒՄ

Սյուզաննա Հովհաննիսյան, Երևանի Հյուսիսային համալսարանի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում ներկայացնում է մշակույթի դերը անձի զարգացման գործում: Մշակույթը ժողովրդի կամ անհատի կամքի ինքնորոշման ու ինքնահաստատման դրսևորումն ու արդյունքն է: Մշակույթը բնորոշվում է որպես մարդու կողմից ստեղծված արժեքների ամբողջություն կամ մարդու գործունեության յուրահատուկ միջոց և այդ գործունեության արդյունք: Դա հանգեցնում է նրան, որ մշակույթի, նրա նյութական և հոգևոր արժեքների ամբողջ աշխարհը դիտարկվում է զարգացման մեջ:

Այսպիսով, մշակույթը, լինելով մարդկության կյանքի կարևոր էությունը, դրսևորվում է անձի զարգացման բազմազան ձևերում: Մշակույթը հանդես է գալիս որպես սոցիալական երևույթ, որի գործունեության ընթացքում մարմնավորվում է այն, ինչը մարդու իդեալն է, և ինչին ձգտում է մարդը:

Բանալի բառեր. մշակույթ, նյութական, հոգևոր, դաստիարակություն, անձ, հասարակություն, կրթություն, գիտություն, բարոյականություն, ճանաչողություն:

 

РОЛЬ KУЛЬТУРЫ В ФОРМИРОВАНИИ ЛИЧНОСТИ

Сюзанна Оганесян, Преподаватель Ереванского Северного университета, канд. пед. наук

В статье представлена роль культуры в развитии человека. Kультура плод формирования воли личности и народа. Kультура является как ценное явление, которое характеризует внутреннюю сущность человеческой духовности, нравственности и стремление к совершенствованию.

Kультура является сутью человеческого существования в жизни, которая проявляется в различных формах. Культура представляет собой социальное явление, и в ходе деятельности олицетворяет то, к чему стремится человеческий идеал. Это уникальный способ и результат человеческой деятельности.

Kлючевые слова: культура, материальный, духовный, воспитание, личность, общество, образование, наука, нравственность, познание.

 

THE ROLE OF CULTURE IN PERSONALITY DEVELOPMENT

Syuzanna Hovhannisyan, PhD., lecturer at Yerevan Northern University, Candidate of pedagogical science

In the article the role of culture in development of person is represented Culture is the result of expression of will of a nation or person. Culture is a valuable phenomenon, which describes the spiritual essence, morality and aspiration of improvement. Culture, the essence of the human being to life, manifested in various forms of development. Culture is a social phenomenon, whose career embodies that which is human ideal, and strives to be a man. It’s a unique way and is the result of human activity.

Keywords: culture, material, spiritual, upbringing, individual, society, education, science, morality, cognition.

________________________________________________________________________________

 

ԸՆՏՐՈՎԻ ՆՅՈՒԹԸ □ՖԻԶԻԿԱԿԱՆ ԿՈՒԼՏՈՒՐԱ□ ԱՌԱՐԿԱՅԻ ԴՊՐՈՑԱԿԱՆ ԾՐԱԳՐԵՐՈՒՄ

Ռիտա Դավթյան, Հայաստանի ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի պետական ինստիտուտի Ֆիզիկական դաստիարակության տեսության և մեթոդիկայի ամբիոնի հայցորդ

«Ֆիզիկական կուլտուրա» առարկայի ծրագիրը հանրակրթական դպրոցի աշակերտների ֆիզկուլտուրային կրթության պետական կրթական չափորոշիչն է: Կատարվել է 1960-2012 թթ. հրատարակված հանրակրթական դպրոցի ֆիզիկական դաստիարակության ծրագրերի ընտրովի նյութի բովանդակային վերլուծություն:

Բանալի բառեր. «Ֆիզիկական կուլտուրա» առարկա, ուսումնական ծրագիր, ընտրովի նյութ, բովանդակային վերլուծություն:

 

МАТЕРИАЛ ПО ВЫБОРУ В ШKОЛЬНЫХ ПРОГРАММАХ ПО ПРЕДМЕТУФИЗИЧЕСKАЯ KУЛЬТУРА

Рита Давтян, Армянский государственный институт физической культуры и спорта,

соискатель кафедры теории и методики физического воспитания

Программа по предмету “Физическая культура” определяет основу государственного стандарта физкультурного образования в общеобразовательной школе. Проведен контент-анализ учебного материала вариативной части школьных программ по предмету “физическая культура”, изданных за период 1960-2012 гг.

Kлючевые слова: предмет “Физическая культура”, учебный материал, вариативная часть, школьные программы, контент-анализ.

 

THE OPTIONAL MATERIAL IN SCHOOL CIRRICULUM ON THE SUBJECT “PHYSICAL CULTURE”

Rita Davtyan, The applicant of Theory of Physical education and methodology sub-faculty of Armenian State Institute of Physical Culture and Sport

The program on subject “Physical culture” determines the basis of State standard of physical education in comprehensive school. It is held a content analysis of educational material of school curriculum variable component on subject “physical culture”, published in the period of 1960-2012.

Keywords: subject “physical culture”, curriculum, optional material, content analysis.

________________________________________________________________________________

 

ՖԻԶԻԿԱԿԱՆ ԿՈՒԼՏՈՒՐԱՅԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՏԵՍԱԿԱՆ ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻ ԴԵՐՆ ՈՒ ՆՇԱՆԱԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ԴՊՐՈՑԱՀԱՍԱԿՆԵՐԻ ՇՐՋԱՆՈՒՄ

Հասմիկ Ավագյան, Հայաստանի ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի պետական ինստիտուտի հայցորդ

Հոդվածում դիտարկվում են ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցիչների աշխատանքները հանրակրթական դպրոցներում, բացահայտվում են գիտելիքների ձևավորման մակարդակը և զարգացումը: Առաջարկվում են մի շարք մեթոդական մոտեցումներ տարբեր տարիքի աշակերտների շրջանում տեսական պատրաստականության մակարդակի կատարելագործման վերաբերյալ:

Բանալի բառեր. տեսական կրթություն, ֆիզիկական կուլտուրա, գիտելիքների հիմունքներ, աշակերտ:

 

РОЛЬ И ЗНАЧЕНИЕ ТЕОРЕТИЧЕСKИХ ЗНАНИЙ ПО ФИЗИЧЕСKОЙ KУЛЬТУРЕ СРЕДИ ШKОЛЬНИKОВ

Асмик Авагян, Cоискатель Армянского государственного института физической культуры и спорта

В статье рассматриваются вопросы работы учителей физической культуры в средних общеобразовательных школах и раскрывается уровень формирования и развития интеллектуальных знаний. Предложены различные методические подходы для совершенствования уровня теоретической подготовленности школьников разного возраста.

Kлючевые слова: теоретическое образование, физическая культура, основы знаний, ученик.

 

THE ROLE AND IMPORTANCE OF THEORETICAL KNOWLEDGE ON PHYSICAL CULTUR

AMONG SCHOOLCHILDREN

Hasmik Avagyan, Applicant The applicant of Armenian State Institute of Physical Culture and Sport

The practical activities of physical education teachers of secondary schools have been studied. It has been revealed whether these activities may have an impact on the formation and development of schoolchildren’s intellect. Various methodological approaches for improving the students` theoretical preparedness level of all ages are proposed.

Keywords. theoretical education, physical culture, basis of knowledge.

________________________________________________________________________________

 

ՄԱՐԶԻՉՆԵՐԻ ԿԱՐԾԻՔԸ ՊԱՏԱՆԻ ՁՅՈՒԴՈԻՍՏՆԵՐԻ ԲԱԶԱՅԻՆ ՊԱՏՐԱՍՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՏԱՐԵԼԱԳՈՐԾՄԱՆ ՈՒՂԻՆԵՐԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ

Մեսրոպ Բարբարյան, □Հայաստանի ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի պետական ինստիտուտ□ հիմնադրամի Ֆիզիկական դաստիարակության տեսության և մեթոդիկայի ամբիոնի ասիստենտ

Մեր հանրապետությունում ձյուդոի արդի վիճակը և զարգացումը պահանջում են վերանայել ձյուդոիստների պատրաստության ողջ համակարգը և մարզման գործընթաց ներդնել նոր տեխնոլոգիաներ: Հայաստանի Հանրապետության ձյուդոի մարզիչների հարցման արդյունքները բացահայտեցին, որ ժամանակակից և ավանդական առողջարարական համակարգերում կիրառվող վարժությունները կիրառում են գտել նաև պատանի ձյուդոիստների մարզման գործընթացում, որոնց կիրառման մեթոդական առանձնահատկությունները մշակման անհրաժեշտություն ունեն:

Բանալի բառեր. ձյուդո, մարզման գործընթաց, մարզման միջոցներ, հարցում:

 

МНЕНИЕ ТРЕНЕРОВ О ПУТЯХ СОВЕРШЕНСТВОВАНИЯ БАЗОВОЙ ПОДГОТОВKИ

ЮНЫХ ДЗЮДОИСТОВ

Месроп Барбарян, Асистент кафедры Теории и методики физического воспитания Государственного института физической культуры и спорта Армении

Состояние и развитие современного дзюдо требует пересмотра всей системы подготовки дзюдоистов и внедрения новых технологий в тренировочый процесс. Результаты опроса тренеров Республики Армения по дзюдо выявили, что используемые в традиционных и западных оздоровительных системах упражнения нашли свое частичное применение в тренировочном процессе юных дзюдоистов, методические аспекты которых требуют дальнейшей разработки.

Ключевые слова: дзюдо, тренировочний процесс, средство тренировки, опрос.

 

OPINION OF COACHES ABOUT IMPROVEMENT OF YOUTH JUDO ATHLETES BASIC PREPARATION

Mesrop Barbaryan, Assistant of sub-faculty of Theory and Methodology of Physical Education of The Armenian State Institute of physical culture and sport

Contemporary condition of judo and it’s development demand to review all system of readiness judo athletes and put in new tethnology into training process. Inquiry results about judo coaches of Republic of Armenia reveals that exercises used in traditional and modern health systems find partial use in youth judo athletes training process, but methodological specifity of that exercises demands further improvement.

Keywords: Judo, training process, training exercises, inquiry.

________________________________________________________________________________

 

ՊԱՏԱՆԻ ՖՈՒՏԲՈԼԻՍՏՆԵՐԻ ԱՌԱՋԱՏԱՐ ՇԱՐԺՈՂԱԿԱՆ ԸՆԴՈՒՆԱԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ

ԲԱՑԱՀԱՅՏՈՒՄԸ ԵՎ ՓՈԽԿԱՊԱԿՑՎԱԾՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Մուշեղ Նիկոյան, Հայաստանի ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի պետական ինստիտուտի ասիստենտ

Ֆուտբոլի զարգացումն ու մասսայականացումն ամբողջ աշխարհում մասնագետներին մղում է կատարել նորանոր ուսումնասիրություններ: Կարևոր նշանակություն է ստանում ֆուտբոլիստների ֆիզիկական պատրաստությունը: Առաջին հերթին դա վերաբերում է առաջատար շարժողական ընդունակությունների մշակմանը և բազային պատրաստության բարձր մակարդակի ձեռք բերմանը: Տվյալ աշխատանքում բացահայտվել են պատանի ֆուտբոլիստների առաջատար շարժողական ընդունակությունները, որն էլ հիմնավորվել է գիտափորձով:

Բանալի բառեր. առաջատար շարժողական ընդունակություններ, պատանի ֆուտբոլիստներ, խաղային ճարպկություն, կորելացիոն կապ, ֆիզիկական պատրաստություն:

 

ОПРЕДЕЛЕНИЕ ВЕДУШИХ ДВИГАТЕЛЬНЫХ СПОСОБНОСТЕЙ ЮНЫХ ФУТБОЛИСТОВ И ОСОБЕННОСТИ ВЗАИМОСВЯЗИ

Мушег Никоян, Ассистент государственного института физической культуры и спорта Армении

Обзор научно-методической литературы по футболу позволяет представить всю сложность и важность проблемы, где наряду с увеличением интенсивности игры, мобильности и подвижности, совершенствованием технико-тактического мастерства ведущее значение приобретает физическая подготовка футболистов. Это в первую очередь касается воспитания ведущих двигательных способностей и достижению высокого уровия базовой подготовки. Развитие и массовость футбола во всем мире стала обьектом изучения специалистов, и по этому в данной работе выявлeны ведущие двигательные способности юных футболистов и обоснованны научными экспериментами.

Kлючевые слова: ведущие двигательные способности, юные футболисты, игровая ловкость, корреляционная связь, физическая подготовка, эксперимент, базовая подготовка.

 

THE DEFINITION OF THE LEADING MOBILITY OF JUNIOR FOOTBALL PLAYERS AND

INTERCONNECTION SPECIFICATIONS

Mushegh Nikoyan, AssitantState Institute of Physical Culture and Sports of Armenia

The overview of the scientific and methodolical literature enables to realize all the complexity and importance of the problem, where along with the increase of the intensity of the game, mobility and manoeuvribility, and the perfection of the technical and tactical skills, the physical training of the football player acquires the leading concern. First and foremost, it concerns the training of the main mobility skills and the achievement of the high level of the basic training. The development and mass nature of football all over the world bekame the sabject of the specialists, and that is the reason why the leading motion skills and abilities of junior football pleyers are enduced and supported via scientific experiments in the present work.

Keywords: Leading mobile abilities, junior football players, playing skills, correlation bond, physical training, experiment, besic training.

________________________________________________________________________________

 

ԱՇԱԿԵՐՏՆԵՐԻ ՎԵՐԱԲԵՐՄՈՒՆՔԸ ԻՐԵՆՑ ԴՊՐՈՑՈՒՄ ԱՆՑԿԱՑՎՈՂ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՊՐԱԿՏԻԿԱՅԻՆ □ՖԻԶԻԿԱԿԱՆ ԿՈՒԼՏՈՒՐԱ□ ԱՌԱՐԿԱՅԻՑ

Արսեն Պապիկյան

Մանկավարժական պրակտիկայի ողջ ժամանակահատվածում աշակերտները, հանդիսանալով մանկավարժական գործունեության հիմնական սուբյեկտ և միաժամանակ օբյեկտ, նրանց կարծիքի ուսումնասիրությունը ուսանող-պրակտիկանտների գործունեության վերաբերյալ հնարավորություն կընձեռի հետադարձ կապի միջոցով բացահայտել մանկավարժական պրակտիկայի ընթացքը և դրա օպտիմալացման ուղիները: Սոցիոլոգիական հարցման արդյունքում բացահայտվեց աշակերտների վերաբերմունքը իրենց իսկ դպրոցում Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտի ուսանողների կողմից անցկացված մանկավարժական պրակտիկային:

Բանալի բառեր. մանկավարժական պրակտիկա, աշակերտներ, հանրակրթական դպրոց, ֆիզկուլտուրային առողջարարական միջոցառումներ, հարցում, պատրաստվածություն:

 

ОТНОШЕНИЕ ШКОЛЬНИКОВ К ПРОХОЖДЕНИЮ В ШКОЛЕ ПЕДАГОГИЧЕСКОЙ ПРАКТИKИ ПО ФИЗИЧЕСКОЙ КУЛЬТУРЕ

Арсен Папикян

Изучение мнения учащихся, являющихся основным объектом и одновременно субъектом педагогической деятельности студентов в процессе педагогической практики, позволит путем обратной связи наметить пути ее оптимизации. В результате социологического опроса выявлено отношение школьников к проведению студентами педагогической практики по физкультуре.

Ключевые слова: Педагогическая практика, ученики, общеобразовательная школа, физкультурно-оздоровительные мероприятия, опрос, подготовительность.

 

PUPILS ATTITUDE TO PEDAGOGICAL PRACTICE IN THEIR SCHOOLS ON THE

SUBJECT PHYSICAL CILTURE

Arsen Papikyan

Exploring the views of students, which are the main objects and simultaneously subject of the teaching activities of students during teaching practice, would through the feedback to identify ways to optimize it. As a result of a poll revealed the ratio of students to conduct student teaching practice in physical education.

Keywords: Pedagogical Practice, pupils, secondary school, Physical health actions, quiz preparedness.

________________________________________________________________________________

 

ՖՐԱՆՍԵՐԵՆԻ ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑՈՒՄ ՏՆԱՅԻՆ ԸՆԹԵՐՑԱՆՈՒԹՅԱՆ ԻՐԱԿԱՆԱՑՄԱՆ ՄԵԹՈԴԱԿԱԶՄԱԿԵՐՊԱԿԱՆ ՀԱՐՑԵՐ

Լիանա Օհանյան, «Սյունիք» ինստիտուտի հասարակագիտական առարկաների ամբիոնի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում կարևորվում է բուհում ֆրանսերենի ուսուցման գործընթացում տնային ընթերցանության դերը ուսանողների լեզվաքերականական կարողությունների զարգացման, ակտիվ բառապաշարի հարստացման, հանրամշակութային իրազեկության, քննադատական և ստեղծագործական մտածողության, ինքնուրույն աշխատանքի կարողությունների զարգացման, մարդկային փոխհարաբերությունների նկատմամբ գնահատողական վերաբերմունքի դրսևորման առումով: Դիտարկված են տնային ընթերցանության իրականացման մեթոդակազմակերպական հարցեր:

Բանալի բառեր. տնային ընթերցանություն, ակտիվ բառապաշար, լեզվաքերականական կարողություններ, հանրամշակութային իրազեկություն, ինքնուրույն աշխատանքի կարողություններ, ստեղծագործական մտածողություն:

 

МЕТОДИKО-ОРГАНИЗАЦИОННЫЕ ВОПРОСЫ ОСУЩЕСТВЛЕНИЯ ДОМАШНЕГО ЧТЕНИЯ В ПРОЦЕССЕ ИЗУЧЕНИЯ ФРАНЦУЗСKОГО ЯЗЫKА

Лиана Оганян, Преподаватель кафедры общественных наук институтаСюник, канд. пед. наук

В статье особо выделяется роль домашнего чтения при изучении французского в вузе, направленного на развитие лексико-грамматических умений студентов, общекультурной осведомлeнности, критического и творческого мышления, навыков самостоятельной работы, проявление оценочного отношения к человеческим взаимоотношенииям, на обогащение их словарного запаса. Рассмотрены методико-организационны вопросы осуществления домашнего чтения.

Kлючевые слова: домашнее чтение, словарный запас, лексико-грамматические умения, общекультурная осведомлeнность, навыки самостоятельной работы, творческое мышление.

 

SOME METHODOLOGICAL AND ORGANIZATIONAL ISSUES ON THE IMPLEMENTATION OF HOME READING IN THE PROCESSS OF TEACHING FRENCH

Liana Ohanyan, Syunik Institute, Lecturer at the Chair of Social Sciences, Cand. of pedagogical science

The article implies to the role of home reading in the development of linguistic-grammatical skills, socio-cultural competence, critical and creative thinking, the ability of independent work, the display of evaluative attitude towards human relationships and enrichining the active vocabulary in the process of teaching French. Some methodological and organizational issues on the implementation of home reading have been observed in the article.

Keywords: home reading, active vocabulary, linguistic-grammatical skills, socio-cultural competence, ability of independent work, creative thinking.

________________________________________________________________________________

 

ԳԵՈՐԳԻ ԳՈՒՐՋԻԵՎԻ ԳԻՏԱՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԺԱՌԱՆԳՈՒԹՅԱՆ ԱՐԺԵՀԱՄԱԿԱՐԳԸ

Արմեն Հարությունյան, ՎՊՀ, մանկ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Հոդվածում ներկայացված են Գուրջիևի գիտամանկավարժական ժառանգությունը, բարոյական արժեհամակարգը, դրանց բաղադրատարրերը: Հատկապես շեշտադրվել է երաժշտության և մոգական պարերի դերը անձնավորության ինքնամաքրման, ինքնակատարելագործման համակարգում: Գուրջիևի գաղափարները և արվեստը դիտարկվել են մշակութային երկխոսության տեսանկյունից:

Բանալի բառեր. միստիկ աշխարհայացք, երաժշտություն, պարարվեստ, մոգական պարեր, բարոյական արժեհամակարգ, ինքնամաքրում:

 

АKСИОЛОГИЧЕСKАЯ СИСТЕМА НАУЧНО-ПЕДАГОГИЧЕСKОГО НАСЛЕДИЯ ГЕОРГИЯ ГУРДЖИЕВА

Армен Арутюнян, Kанд. пед. наук, доцент ВГУ

В статье представлено научно-педагогическое наследие Г. Гурджиева, его нравственная аксиология и структурообразующие компоненты. Особо отмечается роль музыки и магических танцев в системе самоочищения (катарсиса) и самоусовершенствования личности. Идеи и искусство Г. Гурджиева анализируются с точки зрения межкультурного диалога.

Kлючевые слова: мистическое мировоззрение, музыка, танцевальное искусство, мистические танцы, нравственная аксиологическая система, катарсис.

 

GEORGI GURJIEV’S SCIENTIFIC-PEDAGOGICAL INHERITANCE SYSTEM

Armen Harutyunyan, PH.D. in Pedagogy, Associate Professor, VSU

The article touches upon some considerations on Georgi Gurjiev’s scientific-pedagogical inheritance, ethical values system and their components. Here we’ve accentuated the specific role of music and magical dances in the system of individuality self-cleaning and self-improvement. Georgi Gurjiev’s ideas and art have been observed from cultural standpoint.

Keywords: mystic world outlook, music, art of dancing, magical dances, ethical values system, self-cleaning.

________________________________________________________________________________

 

ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺՈՒԹՅԱՆ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՀԱՍԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԵՎ ԿԱՏԵԳՈՐԻԱՆԵՐԻ ՄԵԿՆԱԲԱՆՄԱՆ ՀԻՄՆԱԽՆԴԻՐՆԵՐԸ

Անահիտ Պետրոսյան, Վանաձորի պետական համալսարանի դասախոս

Հոդվածում քննարկվում են սոցիալական մանկավարժության` որպես միջգիտաճյուղային գիտական լեզվի առանձնահատկությունները և հասկացութային-կատեգորիալ համակարգի զարգացման միտումները:

Բանալի բառեր. գիտական լեզու, առարկայական լեզու, հասկացություններ, հայեցակարգեր, տերմինաբանություն:

 

ПРОБЛЕМЫ ИНТЕРПРЕТАЦИИ ОСНОВНЫХ ПОНЯТИЙ И KАТЕГОРИЙ СОЦИАЛЬНОЙ ПЕДАГОГИKИ

Анаит Петросян, Преподаватель Ванадзорского государственного университета

В статье рассматриваются особенности научного языка и тенденции развития понятийно-категориального аппарата социальной педагогики как межотраслевой сферы научного знания.

Kлючевые слова: научный язык, предметный язык, понятия, основные понятия, терминология:

 

THE PROBLEMS OF INTERPRETATION OF CORE CONCEPTS AND CATEGORIES OF SOCIAL PEDAGOGY

Anahit Petrosyan, Lecturer Vanadzor State Pedagogical University

This articles discusses the aspects of the scholarly/scientific language and the tendencies of the development of the conceptual-categorical apparatus of social pedagogy as an inter-disciplinary field of scientific knowledge.

Keywords: scholarly scientific language, subject language, concepts, core concepts, terminology.

________________________________________________________________________________

ԱՎԱԳ ԴՊՐՈՑԱԿԱՆՆԵՐԻ ՀԱՅՐԵՆԱՍԻՐԱԿԱՆ ԴԱՍՏԻԱՐԱԿՈՒԹՅԱՆ ՄԻ ՔԱՆԻ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Գագիկ Էմինյան, ՎՊՀ մանկավարժության ամբիոնի հայցորդ

Հոդվածում արդիականացվում են հայրենասիրական դաստիարակության խնդիրները` հիմնվելով գլոբալիզացման գործընթացի վրա: Վերլուծվում են ավագ դպրոցում սովորողների հայրենասիրական դաստիարակության գործընթացային, բովանդակային, հոգեբանական և կազմակերպչական յուրահատկությունները:

Բանալի բառեր. հայրենասիրություն, դաստիարակություն, սովորող, դպրոց, պատասխանատվություն, հայրենիք, ազգ:

 

ОСОБЕННОСТИ ПАТРИОТИЧЕСKОГО ВОСПИТАНИЯ СТАРШИХ ШKОЛЬНИKОВ

Гагик Эминян, Cоискатель кафедры педагогики ВГУ им. Ов. Туманяна

В статье, исходя из процесса глобализации, актуализируется проблема национального, патриотического воспитания. Рассматриваются содержательные, процессуальные, психологические и организационные особенности патриотического воспитания старшеклассников.

Kлючевые слова. патриотизм, воспитание, учашийся, школа, ответственность, родина, нация.

 

PECULIAR PROPERTIES OF PATRIOTIC EDUCATION OF HIGH SCHOOL LEARNERS

Gagik Eminyan, Applicant of the Chair of Pedagogies at VSU named after H.Toumanyan

In the present article, the problem of national patriotic education is actualized on the assumption of globalization process. Consequently, the content, processual, psychological and organizational peculiarities of patriotic education of high school learners are analyzed.

Keywords: patriotism, education, learners, school, responsibility, motherland, nation.

________________________________________________________________________________

 

ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ԽՈՐՀՐԴԱՏՎՈՒԹՅԱՆ ԴԵՐԸ ԸՆՏԱՆԵԿԱՆ ԴԱՍՏԻԱՐԱԿՈՒԹՅԱՆ ԹԵՐԱՑՈՒՄՆԵՐԻ ՇՏԿՄԱՆ ԳՈՐԾՈՒՄ

Անահիտ Զադոյան, ՇՊՀ հայցորդ

Հոդվածում ներկայացված են ընտանեկան դաստիարակության հիմնախնդիրները և մանկավարժական խորհրդատվության դերը այդ հիմնախնդիրների հաղթահարման գործում: Ներկայացվում է մանկավարժական խորհրդատվության բաղադրատարրերից՝ երեխայի և ընտանիքի հետ տարվող խորհրդատվությունը, նրա փորձագիտական իրականացման արդյունքները: Հոդվածի նպատակն է ընդգծել ընտանեկան խորհրդատվության կարևորությունը ծնողական դաստիարակության թերացումների շտկման գործում` հատկապես տարածաշրջանային համատեքստում` որպես անհատի ձևավորման գլխավոր պայման:

Բանալի բառեր. ընտանիքի ճգնաժամ, ընտանեկան խորհրդատվություն, խնդրահարույց իրավիճակներ:

 

РОЛЬ ПЕДАГОГИЧЕСKОГО KОНСУЛЬТИРОВАНИЯ ДЛЯ KОРРЕKЦИИ ОШИБОK

СЕМЕЙНОГО ВОСПИТАНИЯ

Анаит Задоян, Соискатель ШГУ

В статье представлены проблемы, которые возникают во время семейного воспитания, и роль педагогического консультирования для преодоления этих проблем. Представляется один из элементов педагогического консультирования-консультирование ребенка и семьи, а так же итоги проведенных экспериментов семейного консультирования. Цель данной статьи – отметить важность семейного консультирования, как средство коррекции ошибок семейного воспитания, особенно в региональном контексте как главное условие образования личности.

Kлючевые слова: кризис семьи, семейное консультирование, проблемовозникающие ситуации.

 

THE ROLE OF THE PEDAGOGICAL ADVISE FOR THE CORRECTION OF FAMILY UPBRINGING’S ERRORS

Anahit Zadoyan, Applicant of the SHSU

In this article are presented the problems which appear during the Family Upbringing and the role of the Pedagogical Advise for overcoming this problems. Are presented one of Pedagogical Advise elements-Child and Family Advise, also are presented the incomes of experiments of the Family Advise. The aim of this article is to underline the importance of Family Advise as tool for correction of Family Upbringing’s errors especially in a regional context as the main condition for the formation of personality.

Kewords: family crisis, Family Advise, probles arise.

________________________________________________________________________________

 

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱՆԵՐԸ ՈՐՊԵՍ ԱՇԱԿԵՐՏՆԵՐԻ ՈՒՍՈՒՄՆԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ԱՆԿՅՈՒՆԱՔԱՐ

Ռուզաննա Խաչատրյան, ՇՊՀ, տնտ. գիտ. թեկնածու, դոցենտ

Կարինե Մարտիրոսյան, ՀՀ ԿԳՆ Գյումրու տնտեսագիտական վարժարանի մաթեմատիկայի ուսուցչուհի

Հոդվածում առաջադրվել են մաթեմատիկայի դասի անցկացման առավել արդյունավետ մեթոդներ: Ինչպես նաև կատարվել են վերլուծություններ աշակերտների մոտ դասի նկատմամբ հետաքրքրության մակարդակի բարձրացման և գիտելիքների յուրացման վերաբերյալ ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառման վերաբերյալ:

Բանալի բառեր. նորարարական մանկավարժական մեթոդներ, անհատական մոտեցում, ստեղծագործ միտք, ճանաչողական ինքնուրույնություն, տեխնոլոգիական առաջընթաց:

 

СОВРЕМЕННЫЕ ИНФОРМАЦИОННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ KАK ОСНОВА УЧЕБНОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ УЧЕНИKОВ

Рузанна Хачатрян, ШГУ, канд. экон. наук, доцент

Kарине Мартиросян, МНО ГА Гюмрийский экономический лицей, учитель математики

В работе предложены эффективные методы проведения урока математики в современной школе, также проведения урока с помощью использования эффективных форм и методов на основе современных образовательных технологий. В статье выделены и перечислены цели, поставленные перед тем или иным методом обучения. Также указаны ожидаемые возможные результаты,которые связаны с использованием информационных технологий и компьютеризацией.

Kлючевые слова: инновационная педагогическая методика, индивидуальный подход, креативное мышление, познавательная независимость, технологический прогресс.

 

MODERN INFORMATIONAL TECHNOLOGIES ASA BASE OF STUDENT’S EDUCATIONAL ACTIVITIES

Ruzanna Khachatryan, SHSU, PhD, associate professor

Karine Martirosyan, Math teacher at Ministry of Education and Science of RA, Gyumri Economic School

The research paper includes author’s experience on holding the class with the help of effective forms and methods based on modern information technology. Research also includes the purposes of various educational methods. Besides possible results connected with the use of modern information technologies and computerization are presented in the article.

Keywords: innovative pedagogical methods, individual approach, creative mindset, cognitive independence, technological progress.

________________________________________________________________________________

 

ՇՎԵԴԻԱՅԻ ԿՐԹԱԿԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԸ

Աննա Բաղրամյան, ՎՊՀ մանկավարժության ֆակուլտետի մագիստրատուրայի 1-ին կուրսի ուսանողուհի

Հոդվածում դիտարկված են Շվեդիայի կրթական համակարգի կառուցվածքը, այդ համակագի առանձնահատկությունները, ուսուցման սկզբունքները, Շվեդիայի Թագավորության և Հայաստանի Հանրապետության կրթական համակարգերի նմանություններն ու տարբերությունները: Ինչպես նաև ներկայացված են Շվեդիայի կրթական համակարգի ձևավորման ու զարգացման պատմությունից առավել կարևոր իրադարձություններ և տարեթվեր:

Բանալի բառեր. կրթություն, համակարգ, սկզբունք, առանձնահատկություն, ուսուցում, դպրոց, բուհ, երեխա, սովորող:

 

СИСТЕМА ОБРАЗОВАНИЯ ШВЕЦИИ

Анна Баграмян, ВГУ факультет педагогики, магистрант 1-ого курса

В статье рассматриваются структура шведской системы образования, особенности этой системы, принципы обучения, схожeсть и различия между Шведской и Армянской системами образования. Так же представлены наиважные даты и события в истории формирования и развития шведской системы образования.

Kлючевые слова: образование, система, принцип, особенность, обучение, школа, вуз, ребенок, обучающийся.

 

SWEDISH EDUCATION SYSTEM

Anna Baghramyan, VSU, Pedagogic master I course

The article deals with the structure of the Swedish education system, feature of this system, the principles of training, similarity and distinctions between the Swedish and Armenian education systems. Also present the most important dates and events in the history of formation and development of the Swedish education system.

Keywords: education system, principle, feature, learning, school, university, child, student.

________________________________________________________________________________

 

ՄԱԿԴԻՐԻ ՈՒՍՈՒՑՈՒՄԸ Ե. ՉԱՐԵՆՑԻ □ԾԻԱԾԱՆ□ ԺՈՂՈՎԱԾՈՒԻ ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱՍԻՐԵԼԻՍ

Ֆլորա Թոսունյան

Հայ մեծ բանաստեղծ Ե. Չարենցը գունագեղ մակդիրների շռայլությամբ հարստացնում է գեղարվեստական խոսքը, նոր շունչ ու ոգի հաղորդում նրան: Մակդիրների բանաստեղծի գեղարվեստական մտածողության և ճաշակի վկայությունն են: Հոդվածում թեման ներկայացրել ենք չարենցյան ինքնատիպ բանաստեղծությունների միջոցով:

Բանալի բառեր. Ե. Չարենց, ուսուցման մեթոդ, պատկերային համակարգ, մակդիր, ոճական արժեք, բանաստեղծական արվեստ:

 

ОБУЧЕНИЕ ЭПИТЕТА ПРИ ИССЛЕДОВАНИИ СБОРНИkА Е. ЧАРЕНЦАРАДУГА

Флoра Тосунян

E. Чаренц, щедро употребляя красочные эпитеты, обогащает художественное слово, придавая новое дыхание и дух. Выборочное употребление эпитетов свидетельствует о высоком художественном вкусе и мышлении поэта. Сделана попытка с помощью статьи представить исследование эпитетов посредством оригинального творчества Е. Чаренца.

Kлючевые слова: Е. Чаренц, метод обучения, визуальная система, эпитет, стилистическое значение, поэтическое искусство.

 

EPITHET AS AN EXPRESSIVE MEANS OF VISUALIZATION IN THE STUDY OF Y.CHARENTS’ COLLECTION

Flora Tosunyan

Y. Charents using colorful epithets enriches the artistic word, giving a new breath and spirit to it. The usage of epithets evidences about high artistic taste and thinking of the poet. With the help of this article was made an attempt to present the study of the epithets by means of Y.Charents’ original poetr.

Keywords: Y. Charents, teaching method, visual system, epithet, stylistic value, poetic art.

________________________________________________________________________________

 

ԿԱՊԵԼԸ ՈՐՊԵՍ ԾԻՍԱԿԱՆ ԴԱՏԱՎԱՐԱԿԱՆ ՆՈՐՄ ԶՐԱԴԱՇՏԱԿԱՆ ԵՎ ՀԻՆ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՔՐԻՍՏՈՆԵԱԿԱՆ ԻՐԱՎՈՒՆՔՈՒՄ

Սամվել խաչատրյան, ԳՊՀ դասախոս, իրավ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Ուսումնասիրությունից պարզվում է, որ իրավախախտներին, հանցագործներին պարաններով, երկաթյա շղթաներով կապելը զրադաշտական իրավունքում եղել է ոչ միայն վարչական կամ քրեադատավարական խափանման միջոց: Այն եղել է նաև ստորացուցիչ քննության մեթոդ և պատժատեսակ, կրել ծիսական-արարողակարգային բնույթ: Կապելու ձևերը եղել են տարբեր: Որպես քննության և ստորացման, արժանապատվության ոտնահարման միջոց կիրառվել են կապելու զանազան տանջալից ձևեր: Ծանր հանցագործություններ՝ ամբարշտություն, դավաճանություն, անհնազանդություն, երդմնազանցություն և այդ կարգի այլ արարքներ կատարած անձանց նկատմամբ կիրառվել է կապելու հատուկ ձև` □բուռն□ կամ □դառը կապանքներ□: Նմանները կապվել են պարանոցից, ոտքերից ու ձեռքերից, նրանց մարմնին տրվել է դիվական տեսք: Հայաստանի քրիստոնեացումից հետո, Գրիգոր Լուսավորչի շնորհիվ, շատ զրադաշտական նորմեր, պատժատեսակներ ու ծեսեր, այդ թվում նաև՝ ծիսական-արարողակարգային բնույթ կրող կապելն անցել է հայկական քրիստոնեական սինկրետիկական (միաժամանակ՝ իրավական, կրոնական, բարոյական, քաղաքական, տնտեսական և էսթետիկական) իրավական համակարգին և օգտագործվել հայկական քրիստոնեական պետության կողմից:

Բանալի բառեր. զրադաշտական Հայաստան, կապել, ամբարիշտ, թաղման ծես, դահմա, Խոր Վիրապ:

 

СВЯЗЫВАНИЕ kАk ПРОЦЕССУАЛЬНАЯ ОБРЯДОВАЯ НОРМА В ЗОРОАСТРИЙСKОМ И РАННЕХРИСТИАНСKОМ АРМЯНСKОМ ПРАВЕ

Самвел Хачатрян, Лектор ГГУ, канд. юрид. наук, доцент

В Авесте и в иранских зороастрийских источниках познания права часто описываются некоторые виды связывания веревками и цепями подозреваемых, обвиняемых и осужденных. Это являлось как мерой пресечения, так и обрядовым методом судебного следствия, видом наказания и компонентом похоронного обряда. Такие обрядовые действия описываются и в армянских раннехристианских источниках познания права - в “Истории Армении” Агафангела, в “Истории Армении” Фавста Бузанда, в “Истории Армении” азара Парпеци а также в книге Егише “О Вардане и армянской войне”. В частности, Агафангел описыает историю связывания Григора Просветителя. Являясь придворным Тиридата Третьего, царя Великой Армении, Григор отошел от зороастризма и стал христианином. В ходе расследования этого преступления он неоднократно подвергался ритуальному связыванию различными способами.

Приговоренный впоследствии к смертной казни, он был связан особо “тяжким” образом (ноги и руки притягивались к шее) и брошен в Хор Вирап (KhorWirap) - место, по своим характеристикам приближенное к зороастрийскому аду. Впоследствии по приказу царя различным видам обрядового связывания подвергались монахини Рипсиме, Гаянэ и их сподвижницы. Связанными особым образом, их доставили на дахму (Dakhma), где они были обнажены, привязаны к четырем вбитым в землю кольям и казнены. Тела казненных были оставлены на съедение собакам, птицам и зверям, что соответствовало нормам зороастрийского похоронного обряда. Обрядовое связывание (кроме связывания на дахме) впоследствии перешло в армянское средневековое христианское право.

Kлючевые слова: Зороастрийская Армения, связывание, нечестивость, похоронный обряд, дахма, Хор Вирап.

 

TYING AS PROCEDURAL RITUAL NORM IN ZOROASTRIAN AND ANCIENT ARMENIAN CHRISTIAN LAW

Samvel Khachatryan, GSU Lecturer, Doctor of Law, Associate Professor

Avesta and Iranian Zoroastrian sources of knowledge of law often describe certain types of tying by ropes and chains of suspects, defendants and convicts. Such ritual-like actions are also described in ancient Armenian sources of knowledge of law. In particular, historian Agathangelos, IV century, describes the story of tying of Gregory the Illuminator. Being the courtier of the King of Great Armenia Tiridates III, Gregory departed from Zoroastrism and adopted Christianity. During the investigation of this crime he was frequently tied in various ways. Later on he was sentenced to death, tied particularly “roughly” (arms and legs pulled to the neck)and thrown into Khor Virap – a place resembling the Zoroastrian hell. Later on the same king ordered various ways of tying for nuns Hripsime, Gayane and their fellow nuns. They were tied in certain way, brought to Dakhma, undressed, tied to four stakes in the ground and executed. Their bodies were left to be eaten by dogs, birds and animals. This article proves that these actions were in line with the Zoroastrian religious-legal ritual norms, were both a preventive measure and a ritual method of judicial inquest, a type of punishment, as well as part of the Zoroastrian funeral ritual. All these types of ritual tying, except for the tying at Dakhma, were afterwards adopted by the medieval Armenian Christian law, and according to Armenian historians - Yeghishe, Lazarus Pharpensis and Faustus of Byzantium - were used by Armenian authorities.

Keywords: Zoroastrian Armenia, tying, impiety, funeral ritual, Dakhma, Khor Virap.

________________________________________________________________________________

 

ՆՎԻՐԱՏՎՈՒԹՅԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳՐԻ ԿՈՂՄԵՐԻ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐՆ ՈՒ ՊԱՐՏԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Նարինե Սարգսյան, ԼՂՀ գլխավոր դատախազության հետաքննության և նախաքննության օրինականության նկատմամբ հսկողության բաժնի ավագդատախազ, արդարադատության երկրորդ դասի խորհրդական

Նվիրատվությունն անհատույց պայմանագիր է, որի կողմեր են հանդիսանում նվիրատուն և նվիրառուն: Նվիրատուի հիմնական պարտականությունը նվեր հանձնելն է: Նվիրատուն ունի նվիրատվությունը վերացնելու և կոնսենսուալ պայմանագիրը կատարելուց հրաժարվելու իրավունք: Նվիրառուի հիմնական իրավունքը նվերը ստանալն է: Եթե նվիրատուն նվերի առարկան չի տալիս նվիրառուին, ապա վերջինս այն պահանջելու իրավունք ունի: Նվիրառուն իրավունք ունի մինչև նվերն իրեն հանձնելը ցանկացած պահի հրաժարվել դրանից: Այդ դեպքում նվիրատվության պայմանագիրը համարվում է լուծված:

Բանալի բառեր. իրավունք, կողմ, կոնսենսուալ, նվեր, նվիրատու, նվիրառու, նվիրատվություն, պայմանագիր, պարտականություն, ռեալ:

 

ПРАВА И ОБЯЗАННОСТИ СТОРОН ДОГОВОРА ДАРЕНИЯ

Нарине Саркисян, Старший прокурор отдела по надзору за законностью дознания и предварительного следствия Генеральной прокуратуры НKР, советник юстиции 2-го класса

Дарение - безвоздмездный договор, сторонами которого являются даритель и одаряемый. Основной обязанностью дарителя является передача дара. Даритель имеет право отменить дарение и отказаться от исполнения консенсуального договора дарения. Основным правом одаряемого является получение дара. Если даритель не передает предмет дара одаряемому, то последний имеет право потребовать его. Одаряемый вправе в любое время до передачи ему дара отказаться от него. В этом случае договор дарения считается расторгнутым.

Kлючевые слова: стороны, даритель, дарение, договор, консенсуальный, обязанность, одаряемый, права, подарок, реальный.

 

RIGHTS AND DUTIES OF DONATION TREATY PARTIES

Narine Sargsyan, Senior Prosecutor of Supervision Department of Inquest and Preliminary

Investigation of General Prosecutor`s office of NKR, 2nd class Advisor of Justice

Donation is an uncompensated treaty, the parties of which are donator and recipient. The main duty of the donator is giving a gift. The donator has a right to eliminate the donation and refuse from performing the consensual treaty. The main right of the recipient is getting a gift. If the donator does not hand in the gift item to the recipient, the latter has a right to demand it. The recipient is entitled to refuse from the gift at any moment before the gift handed in. In this case, the donation treaty is considered as resolved.

Keywords: consensual, donation, donator, duty, gift, parties, right, real, recipient, treaty.

________________________________________________________________________________

 

ՄԻ ՔԱՆԻ ՀԱՐՑԵՐ ՑՄԱՀ ԱԶԱՏԱԶՐԿՄԱՆ ՀԻՄՆԱԽՆԴՐԻ ՇՈՒՐՋ

Դավիթ Զիլֆիմյան, ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետի մագիստրոս

Ցմահ ազատազրկումը ծայրահեղ ծանր պատիժ է: Իր խստությամբ և բնույթով ցմահ ազատազրկումը մոտ է ամենադաժան պատժին՝ մահապատժին: Հայաստանի Հանրապետությունում մահապատիժը արգելվեց 2003 թ., իսկ պատիժների համակարգում առաջին անգամ նախատեսվեց պատժի նոր տեսակ՝ ցմահ ազատազրկումը: Այն ամրագրված է աշխարհի բազմաթիվ երկրների քրեական օրենսդրություններում և կիրառվում է բավականին հաճախ: Ե՛վ ՀՀ-ում, և՛ արտասահմանյան երկրներում ցմահ ազատազրկումը նշանակվում է առանձնապես ծանր հանցագործությունների համար: Այս պատժատեսակի հետ կապված առկա են բազմաթիվ վիճելի հարցեր ինչպես ՀՀ-ում, այնպես էլ արտասահմանյան երկրներում, որոնց լուծումը կարևոր նշանակություն ունի տվյալ պատժատեսակի արդյունավետությունը բարձրացնելու հարցում:

Բանալի բառեր. ցմահ ազատազրկում, պատիժ, մահապատիժ, պատժի նպատակներ, պայմանական վաղաժամկետ ազատել:

 

НЕСKОЛЬKО ВОПРОСОВ О ПРОБЛЕМЕ ПОЖИЗНЕННОГО ЛИШЕНИЯ СВОБОДЫ

Давид Зилфимян, Mагистр юридического факультета ЕГУ

Пожизненное лишение свободы представляет собой крайне тяжкое наказание. По своей строгости и характеру пожизненное лишение свободы близко к самому суровому наказанию - к смертной казни. В Республике Армении смертная казнь была запрещена в 2003 году по принятию нового уголовного кодекса, а в систему наказаний в первый раз был введен новый вид наказания - пожизненное лишение свободы. Она предназначена в уголовных кодексах зарубежных стран и используется достаточно часто. И в РА, и в зарубежных странах пожизненное лишение свободы назначается за совершение особо тяжких преступлений. Есть много спорных вопросов, связанных с данным видом наказания как в РА, так и в зарубежных странах, решение которых имеет очень большое значение для повышения эффективности данного вида наказания.

Kлючевые слова: пожизненное лишение свободы, наказание, смертная казнь, цели наказания, условно-досрочное освобождение.

 

SEVERAL QUESTIONS ON THE ISSUE OF LIFE IMPRISONMENT

Davit Zilfimyan, Magister of faculty of law YSU

Life imprisonment is a very severe punishment. By its severity and the nature of life imprisonment is close to the most severe punishment - the death penalty. In the Republic of Armenia the death penalty was banned in 2003 by the adoption of a new penal code and for the first time a new form of punishment in the system of penalties was introduced - life imprisonment. It is destined for the criminal codes of foreign countries and is used quite often. In Armenia like in foreign countries life imprisonment is implemented for the most serious crimes. There are many controversial issues associated with this kind of punishment in the Republic of Armenia as well as in foreign countries, the solution of which plays a great role in efficient increasing of this type of punishment.

Keywords: life imprisonment, punishment, death penalty, purposes of punishment, possibility of parole.

________________________________________________________________________________

 

ՀԱՍԱՐԱԿ ՍՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՈՐՈՇ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Դավիթ Զիլֆիմյան, ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետի մագիստրոս

Հանցագործության այս տեսակն ունի հասարակական վտանգավորության բավականաչափ բարձր աստիճան: Սպանությունները անձի դեմ ուղղված ամենավտանգավոր և ամենածանր հանցագործություններն են, քանի որ դրանց հետևանքով պատճառվում է անդառնալի և անփոխարինելի կորուստ. ոչնչացվում է մարդկային հասարակության մեջ գոյություն ունեցող ամենամեծ արժեքը` մարդու կյանքը: Իսկ ապրելու իրավունքը յուրաքանչյուր մարդու անկապտելի իրավունքն է: Այդ իրավունքը պահպանվում է օրենքով, և ոչ ոքի չի կարելի զրկել կյանքից:

Բանալի բառեր. սպանություն, կյանքի իրավունք, անզգուշությամբ մահ պատժառել, սպանության օբյեկտ, սպանության օբյեկտիվ կողմ:

 

НЕKОТОРЫЕ ОСОБЕННОСТИ ПРОСТЫХ УБИЙСТВ

Давид Зилфимян, Магистр юридического факультета ЕГУ

Этот вид преступления имеет достаточно высокую степень общественной опасности. Убийства самые тяжелые и наиболее опасные преступления против человека. Они, как следствие, наносят непоправимую и невосполнимую утрату, уничтожая самую большую ценность в человеческом обществе – человеческую жизнь. А право на жизнь есть неотъемлемое право каждого человека. Это право охраняется законом и никто не может быть произвольно лишен жизни.

Kлючевые слова: убийство, право на жизнь, причинение смерти по неосторожности, объект убийства, объективная сторона убийства.

 

SOME FEATURES OF SIMPLE MURDERS

Davit Zilfimyan, Magister of faculty of Law YSU

This type of crime has a high degree of social danger. The most difficult murders and the most dangerous crimes against the person. As a consequence, they cause irreparable and irreplaceable loss, destroyig the greatest value in human society - the human life. Every human being has the inherent right to life. This right shall be protected by law. No one shall be arbitrarily deprived of his life.

Keywords: murder, right to live, causing death by negligence, object of murder, objective side of murder.

________________________________________________________________________________

 

ԷՌՆԵՍՏ ՀԵՄԻՆԳՈՒԵՅԻ ԳՐԱԿԱՆ ՈՃԸ ԵՎ ԹՈՂԱԾ ԱԶԴԵՑՈՒԹՅՈՒՆԸ

Նինա Ջաղինյան, ՎՊՀ Օտար լեզուների ամբիոնի դոցենտ, բան. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում ներկայացվում են Է. Հեմինգուեյի գրական ոճին առնչվող մի շարք դատողություն-մոտեցումներ: Գրողին հասկանալու համար անհրաժեշտ է ըմբռնել նրա □այսբերգի տեսությունը□, այն ծնող գեղագիտական սկզբունքները, նաև կյանքի մասին խորհրդածություններն ու ենթադրությունները:

Բանալի բառեր. գրական ոճ, □այսբերգի տեսություն□, գեղագիտական ակզբունքներ, դատողություն-մոտեցումներ:

 

ЛИТЕРАТУРНЫЙ СТИЛЬ ЭРНЕСТА ХЕМИНГУЭЯ И ЕГО ДАЛЬНЕЙШЕЕ ВЛИЯНИЕ

Нина Джагинян, Доцент кафедры иностранных языков ВГУ, канд. филол. наук

В статье представлен целый ряд соображений и понятий, связанных с литературным стилем Э. Хемингуэя. Для целостного понимания автора необходимо воспринять его теорию “Айсберга”, генерирующие ее эстетические принципы, а также предположения и размышления о жизни. В статье с позиций “айсберговой” криптографии проанализированы некоторые рассказы, в которых четко прослеживается специфически краткий, но яркий и образный стиль Хемингуэя, что является характерной чертой его творческой мысли.

Kлючевые слова: художественный стиль, “теория айсберга”, эстетическиe принципы, вдумчивый подход.

 

ERNEST HEMINGWAY’S LITERARY STYLE AND ITS INFLUENCE

Nina Jaghinyan, Associate Professor Chair of Foreign Languages VSU, Cand. of Philology

The paper touches upon some considerations and approaches on E. Hemingway’s literary style. To understand the writer thoroughly one should first perceive his “Iceberg” theory, its aesthetic principles, as well as his thoughts and speculations on life. The paper presents some short stories by Hemingway analyzed according to the “Iceberg” theory, in which the author’s brief thought expressive style is accentuated as an originality of his creative conception.

Keywords: literary style, “Iceberg” theory”, aeusthetic principles, reasoning-approaches.

________________________________________________________________________________

 

ԽՈՍՈՒՅԹԸ ՀԱՂՈՐԴԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱՏԵՔՍՏՈՒՄ

Նինա Ջաղինյան, ՎՊՀ Օտար լեզուների ամբիոնի դոցենտ, բան. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում արծածվում են մի շարք դատողություններ խոսույթի (դիսկուրսի) առնչությամբ՝ որպես հաղորդակցության անկապտելի մասի: Խոսույթը իմաստաբանության մեջ գործածվող մի եզրույթ է, երը օգտագործվում է ոչ միայն կենդանի խոսքի մեջ, այլև վերաբերում է հանրային հաղորդակցությանը: Առանձնակի անդրադարձ է արված նաև դիսկուրսի երկխոսությանը և խոսքային ակտերի տեսությանը: Այստեղ ներկայացված են Մ. Սթաբսի, Ջ. Օսթինի, Ջ. Սերլի, Պ. Գրայսի տեսություն-մոտեցումները

Բանալի բառեր. խոսույթ, դիսկուրսի երկխոսություն, խոսույթի վերլուծություն, խոսքային ակտերի տեսություն, հաղորդակցություն:

 

ДИСKУРС В KОНТЕKСТЕ KОММУНИKАЦИИ

Нина Джагинян, Доцент кафедры иностранных языков ВГУ, канд. филол. наук

В статье освещается целый ряд вопросов, связанных с понятием дискурса как неотъемлемой части речевой коммуникации. Отдельное место в работе уделено проблемам дискурсивного диалога и теории речевых актов. Дискурс – используемый в семасиологии термин, который употребляется не только по отношению к живой речи, но и относится к сфере общественной коммуникации. Особое внимание в статье уделено теориям и концепциям М. Стаббса, Дж. Остина, Дж. Серля, П. Грайса.

Kлючевые слова: дискурс, диалог дискурса, анализ дискурса, теория речевых актов, коммуникация.

 

DISCOURSE WITHIN THE FRAMEWORK OF COMMUNICATION

Nina Jaghinyan, Associate Professor Chair of Foreign Languages VSU, Cand. of Philology

The article touches upon some considerations on the discourse as an integral part of communication. Discourse is a semantic term used not only in speech analysis but also refers to public communication. The paper also deals with discourse dialogue and speech act theory. Here we’re presented a series of theories suggested by scholars M. Stubbs, J. Austin, J. Searle, P. Grice.

Keywords: discorse, discourse dialogue, discoursive analysis, act theory, communication.

________________________________________________________________________________

 

ՆՈՐԱԿԱԶՄՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԱԼԲԵՐՏՈ ՄՈՐԱՎԻԱՅԻ «ՉՈՉԱՐԱ» ԵՎ «ԱՐՀԱՄԱՐՀԱՆՔ» ՎԵՊԵՐԻ ՀԱՅԵՐԵՆ ԹԱՐԳՄԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ

Զարուհի Ոսկանյան, ԵՊՀ ռոմանական բանասիրության ֆակուլտետի դասախոս, բան. գիտ. թեկն., ասիստենտ

Սույն հոդվածի շրջանակներում քննության են առնվում Ա. Մորավիայի «Չոչարա» և «Արհամարհանք» վեպերի հայերեն թարգմանություններում առկա նորակազմությունները: Հիմնվելով թարգմանաբանության մի շարք տեսությունների վրա` փորձ է արվել վեր հանել և քննել նորակազմությունների իմաստային և կառուցվածքային առանձնահատկությունները, նրանց կերտման նպատակահարմարությունը, վերլուծել և համեմատել երկու լեզուների լեզվամշակութային առանձնահատկությունները: Հիմք ընդունելով հայերենի բառակազմական միջոցները և կանոնները` փորձել ենք դասակարգել նորակազմությունները ըստ նրանց կերտման եղանակների: Թարգմանություններում առավել հաճախ հանդիպում են ածանցման և բառաբարդման եղանակով կազմված բառեր, որոնց միջոցով հաջողվել է փոխանցել բնագրին համարժեք իմաստային առանձնահատկությունները: Ընդհանուր առմամբ նորակազմությունները կարելի է համարել հաջողված, բացառությամբ եզակի դեպքերի, որոնցից թարգմանությունը չի տուժել:

Բանալի բառեր. նորակազմություն, թարգմանաբանության տեսություն, բառակազմություն, ածանցում, բառաբարդում, համարժեք:

 

НЕОЛОГИЗМЫ В АРМАНСКОМ ПЕРЕВОДЕ РОМАНОВ А. МОРАВИАЧОЧАРА ИПРЕЗРЕНИЕ

Заруи Восканян, Преподаватель кафедра романской филологии ЕГУ, канк. филол. наук, ассистент

Предметом исследования данной статьи являются неологизмы в армянском переводе романа А. Моравиа «Чочара» и «Презрение». С учетом известных исследований по теории перевода была предпринята попытка выявить и изучить семантические и структурные особенности неологизмов, целесообразность их создания, провести сравнительный анализ культурно-лингвистических особенностей двух языков. Основываясь на способы и правила словообразования в армянском языке была предпринята попытка классифицировать их согласно способам создания. В переводах чаще всего встречаются суффиксальным способом и словосложением образованные слова, с помощью которых удалось воссоздать и передать эквивалентные семантические особенности оригинала. В целом, новообразованные слова можно считать удачными, за исключением некоторых единичных случаев, от которых текст не пострадал.

Kлючевые слова: неологизм, теория перевода, словообразование, суффиксальный способ, словосложение, эквивалентный.

 

NEOLOGISMS IN THE ARMENIAN TRANSLATION OF THE NOVELS “TWO WOMEN” AND “A GHOST AT NOON OR CONTEMPT” BY ALBERTO MORAVIA

Zaruhi Voskanyan, YSU, department of Romance Fhilology, Professor, Ph.D, Lecturer

Within the scope of the present article the neologisms in the Armenian translation of the novels “Two Women” and “A Ghost at Noon or Contempt” by A. Moravia are studied. Taking into consideration a number of theories of translation we made an attempt to explore the semantic and structural features of the neologisms, the expediency of their creation as well as to make a comparative analysis of cultural and linguistic features of the two languages. Based on the means and rules of word-formation/composition in Armenian, we tried to classify them according to the techniques of formation. In translations there are frequent words formed by deviation and composition that transfer to the translation the equivalent semantic features of the original. As a whole, we can consider the neologisms felicitous with the exception of single cases that do not effect on the translation.

Keywords: neologism, theory of translation, word-formation, deviation, composition, equivalent.

________________________________________________________________________________

 

ՀԱՍԱՐԱԿԱԿԱՆ ԵՎ ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ ՏԵՔՍՏԵՐԻ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԼԵԶՎԱԿԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԵՎ ՆՐԱՆՑ ԹԱՐԳՄԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

Աստղիկ Մելիք-Քարամյան, ՀՀ ԿԳՆ գիտության պետական կոմիտե, միջազգային համագործակցության բաժին

Ժամանակակից հասարակական կյանքի առաջընթացը, ինտեգրման և գլոբալիզացիայի գործընթացների ընդլայնումը, ինչպես նաև միջազգային հարաբերությունների աճող դերակատարությունը պարտադրում են տարբեր ազգերի միջև միջմշակութային երկխոսության խորացման անհրաժեշտությունը: Ժամանակակից հասարակության ընկալման մեջ նշյալ փոփոխությունների և զարգացումների լույսի ներքո՝ զգալիորեն աճում է լեզվի ուսումնասիրության և թարգմանաբանության ոլորտում մրցունակ մասնագետների դերը՝ հասարակական և քաղաքական տեսքտերի տիրապետման բարձր մակարդակով, համապատասխան ոլորտներում բազային գիտելիքներով և հասարակության նորագույն չափանիշներին համապատասխանելու ունակությամբ օժտված: Այս ուսումնասիրության շրջանակներում մենք առանձնացրել ենք հասարակական և քաղաքական տեսքտերի հիմանկան բառագիտական, քերականական, ոճագիտական և գործառնական առանձնահատկությունները՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով թարգմանության համարժեքության կարևորագույն խնդրին:

Բանալի բառեր. հասարակական և քաղաքական տեքստեր, գործառական ոճեր, հրապարակախոսական ոճ, նորաբանություններ, միջազգային եզրույթներ:

 

ОСНОВНЫЕ ЛИНГВИСТИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ СОЦИАЛЬНЫХ

И ПОЛИТИЧЕСКИХ ТЕКСТОВ И ИХ ПЕРЕВОД

Астхик Мелик-Карамян, Отдел по международному сотрудничеству, Государственный комитет по науке, МОН РА

Прогресс современной общественной жизни, интенсификация интеграционных процессов и глобализации, а также растущее значение международных отношений подразумевают повышение уровня межкультурного диалога между различными обществами. В свете названных изменений в восприятии современного общества, высоко ценится роль конкурентоспособных специалистов в области исследований языка и перевода с отличным владением социальных и политических текстов, наличием фоновых знаний в соответствующих областях и способностью соответствовать новейшим требованиям общества. В рамках данного исследования мы рассмотрели основные лексические, грамматические, стилистические и прагматические особенности социальных и политических текстов, уделяя особое внимание важнейшей проблеме эквивалентности их перевода.

Ключевые слова: Общественно-политические тексты, функциональные стили, публицистический стиль, неологизмы, интернациональная и псевдо-интернациональная лексика.

 

MAIN LINGUISTIC PECULIARITIES OF SOCIAL AND POLITICAL TEXTS AND THEIR TRANSLATION

Astghik Melik-Karamyan, Division for International Cooperation, RA MES State Committee of Science

The progress of modern social life, enhancement of integration and globalization processes, as well as the increasing significance of international relations impose the urge of improving the level of intercultural dialogue among different societies. In the light of mentioned shifts and developments in the perception of modern society, highly rises the role of competitive professionals in the sphere of language and translation studies with a firm knowledge of social and political texts, background knowledge in relevant spheres and capability of meeting the new requirements of society. In this regard, we considered the main lexical, grammatical, stylistic and pragmatic peculiarities of social and political texts, attaching special attention to the challenging problem of equivalence of their translation.

Keywords: Social and political texts, functional styles, publicistic style, neologisms, international and pseudo-international terms.

________________________________________________________________________________

 

ՄԻՖԱԿԱՆ ՈՒ ԱՅԼԱԲԱՆԱԿԱՆ ՏԱՐՐԵՐԸ ԼԵՎՈՆ ԲԱՇԱԼՅԱՆԻ ՈՒՇ ՇՐՋԱՆԻ ԳՈՐԾԵՐՈՒՄ

Թամարա Անդրեասյան, ԵՊՀ Ակադեմիկոս Հրանտ Թամրազյանի անվան հայ գրականության պատմության ամբիոնի հայցորդ

Հոդվածի նպատակն է Լևոն Բաշալյանի ուշ շրջանի պատմվածքներում ընդգծել միֆոլոգիական և այլաբանական տարրերի առկայությունը: Դիտարկման առնելով վերոնշյալ գործերը՝ առանձնացրինք հեղինակի՝ իրերն ու երևույթները տարածության և ժամանակի անսահմանության մեջ դիտարկելու կարողությունները, երազի և իրականության միաձուլումը, մարդու էթնիկ ծագման և գենետիկ հիշողության կարևորումը: Այս գործերի գաղափարայնությունը հայ ազգի հարատևությունն է, նրա ստեղծարար մտքի ու ոգեղենության շեշտադրումը:

Բանալի բառեր: ռեալիզմ, միֆոլոգիա, այլաբանություն, բանահյուսական նախազգացողություն, խորհրդանիշ, տարածական անսահմանություն, երևակայություն, գենետիկ հիշողություն, ներքին բնազդ, էթնիկ մտածողություն:

 

МИФИЧЕСKИЕ И АЛЛЕГОРИЧЕСKИЕ ЭЛЕМЕНТЫ В ПРОИЗВЕДЕНИЯХ

ПОЗДНЕГО ПЕРИОДА ЛЕВОНА БАШАЛЯНА

Тамара Андреасян, Соискатель кафедры истории армянской литературы имени академика Гранта Тамразяна ЕГУ

Цель статьи – подчеркнуть в поздних рассказах Левона Башаляна наличие мифологических и аллигорических элементов. Изучая выше названные произведения, мы отметили умение писателя изучать предметы и явления в беcконечности времени и пространства, слияние мечты и действительности. Писатель придает большую значимость происхождению и генетической памяти человека. Идея этих произведений – долговечность армянского народа, акцентирование его творческой мысли и воодушевления.

Kлючевые слова: реализм, мифология, аллегория, предчувствие словесности, символ, пространственная бесконечность, воображение, генетическая память, внутренний инстинкт, этническое мышление.

 

MYTHOLOGICAL AND ANALOGICAL ELEMENTS IN LEVON BASHALYAN ’S LETER WORKS

Tamara Andreasyan, Competitor of the chair of Historyof Armenian Literature after academican Hrant Tamrazyan of YSU

The aim of the article is to anderscore the existence of mythological an analogical layers in Levon Bashalyan’s leter stories. Considering the above mentioned works we have set apart the writer’s abiliyty to examine matters and events in the endless sphere of time and space, the combination of dream and reality, the importance of human ethnic origin and genetic reminiscence. The notion of the this works is the eternity of the Armenian nation, emphasis of its creative mind and spirit.

Keywords: realism, mythology, analogy, folklore presentiment sense, symbol, space endlessness, imagination, genetic reminiscene, inner instinct, ethnic thinking.

________________________________________________________________________________

 

ՖՅՈԴՈՐ ԴՈՍՏՈԵՎՍԿՈՒ ԱԶԴԵՑՈՒԹՅՈՒՆԸ ՖՐԱՆՍԻԱԿԱՆ ԷԿԶԻՍՏԵՆՑԻԱԼԻԶՄԻ ՎՐԱ

Մարինե Կիրակոսյան, ԳԱԱ Մ. Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտի հայցորդ

Դժվար է գտնել որևէ մեկ այլ հեղինակ, որ այնքան խոր հետք թողած լինի ֆրանսիական էկզիստենցիալիզմի վրա, ինչպիսին Ֆյոդոր Դոստոևսկին է: Դա ընդունում են թե՛ կրոնական ուղղվածություն ունեցող Անդրե Ժիդն ու Ֆրանսուա Մորիակը, թե՛ աթեիստական էկզիստենցիալիզմի հեղինակներ Ժան-Պոլ Սարտրն ու Ալբեր Կամյուն: Կամյուն Դոստոևսկու մասին հանգամանորեն խոսում է □Սիզիփոսի առասպելը□ էսսեների գրքում: Իսկ Անդրե Ժիդը 1923 թվականին հրատարակում է Դոստոևսկուն նվիրված դասախոսությունների, էսսեների և հոդվածների գիրքը (Dostoievsky):

Բանալի բառեր: էկզիստենցիալիզմ, Անդրե Ժիդ, Դոստոևսկի, երջանկություն, միայնություն, Աստված:

 

ВЛИЯНИЕ ФЕДОРА ДОСТОЕВСKОГО НА ФРАНЦУЗСKИЙ ЭKЗИСТЕНЦИАЛИЗМ

Марине Кракосян, Соискатель института литературы имени М. Абегяна НАН РА

Нет такого автора, который оставил бы более глубокий след во французском экзистенциализме, чем Федор Достоевский: Это принимали как и представители религиозного течения Андре Жид и Франсуа Мориак, так и писатели атеистического экзистенциализма Жан Поль Сартр и Альбер Kамю. Kамю детально пишет о Достоевском в своем эссе “Миф о Сизифе”. А Андре Жид в 1923 году издает книгу лекций, эссе и статей, посвященных Достоевскому (Dostoievsky).

Kлючевые слова: экзистенциализм, Андре Жид, Достоевский, счастье, одиночество, Бог.

 

THE INFLUENCE OF FYODOR DOSTOYEVSKY ON FRENCH EXISTENTIALISM

Marine Kirakosyan, Applicant to the Institute of Literature of M. Abeghyan of NAS of RA

One can hardly find an author who has had such a vivid impact on French existentialism as Fyodor Dostoyevsky. This fact is accepted both by the representatives of the spiritual direction Andre Gide and Francois Mauriac, and authors of atheistic existentialism Jean-Paul Sartre and Albert Camus. Camus reflects about Dostoyevsky in his novel “Le Mythe de Sisyphe.” In 1923, Andre Gide publishes a book of novels, lectures and articles devoted to Dostoyevsky. 

Keywords: existentialism, Andre Gide, Dostoyevsky, happiness, loneliness, God.

________________________________________________________________________________

 

ՄԿՐՏԻՉ ԽՐԻՄՅԱՆԻ ԳԵՂԱՐՎԵՍՏԱԿԱՆ ԱՐՁԱԿԻ ՀԵՐԿԵՐՈՒՄ

Օֆելյա Հովհաննիսյան, ՇՊՀ, բան. գիտ. թեկն., դոցենտ

Մկրտիչ Խրիմյանի գրական ածուն բավականին լայն է. իմաստաբանական երկեր, հրապարակախոսական-պատմական հոդվածներ, բանաստեղծություններ: Իրականության խոր իմացությունը, չարիքի արմատները տեսնելու կարողությունը, կենդանի իրականության հանդեպ սթափ դիտողականությունը ցայտունորեն երևում են Խրիմյանի գեղարվեստական արձակի բոլոր վրձնահարվածներում: Խրիմյանի ոճը պարզ է, անսեթևեթ, պատումը` հուզաթաթավ, պատկերները, խոսքը, միջավայրի հարազատությունը` կենդանի: Խրիմյանը կենդանի բարբառով ու պատկերավոր խոսքով հույս ու կենսասիրություն էր ներշնչում թմրած հոգիներին, նրա խորհուրդները թևածում էին հայրենի գավառներում, իսկ ուր չէր հասնում կենդանի խոսքը, հասնում էին թերթը, գրքերը, որոնք մայրենի լեզվի համն ու հոտն ունեին: Մկրտիչ Խրիմյանի երկերում կենդանագրվում է մեր հայրենիքը, դառնում առավել առինքնող, ներկայանում ավելի հարազատ ու սիրելի, որը երբեմնի դրախտ էր, սակայն այժմ դժոխքի է վերածվել և օգնության է կարոտ: Մկրտիչ Խրիմյանի երկերը գալիս են համալրելու այն ստեղծագործությունների շարքը, որոնք հայ գրականության մեջ պատկերագրում են կորսված եզերքները։

Բանալի բառեր. իրականության խոր իմացություն, սթափ դիտողականություն, կենդանի բարբառ, պատկերավոր խոսք, կենսասիրություն, կորսված եզերքներ:

 

ПРЕДВОДИТЕЛЬ ИДЕИ И СВОБОДЫ МKРТИЧ ХРИМЯН

Офеля Оганесян, Доцент ШГУ, канд. филол. наук

Литературное наследие М. Хримяна довольно широко; смысловые поэмы, публицистическо-исторические статьи, стихотворения. Во всех художественных произведениях видны его глубокие реалистические познания жизни, умение видеть глубинные корни зла, трезвая критика реальности . Его манера проста, без прикрас, сюжет впечатляющий, образы, слова, окружение-живые. Хримян живым говором и образным словом даeт надежду и смысл утомленным душам ,его советы плывут по губерниям, а туда куда не доходят его живые слова, долетают газеты, книги, которые имеют вкус и запах родного языка. В его произведениях описывается наша родина ,она становится более привлекательной, представляется более близкой и любимой, которая когда-то была раем, а сейчас превратилась в ад и ждeт помощи. Произведения М. Хримяна пришли дополнить цикл тех произведений, которые в армянской литературе принято считать, потерянными берегами.

Kлючевые слова: глубокое знание действительности, трезвое понимание, живой говор, образность слова, жизнелюбие, потерянные берега.

 

THE LEADER OF IDEAS AND FREEDOM MKRTICH KHRIMYAN

Ofelya Hovhannisyan, SHSU, Candidate of Philological Sciences, docent

The literary works of Mkrtich Khrimyan are wide enough- etymological works, historical-journalistic articles and poems. Deep knowledge of the reality, the ability to see the roots of evil, sober observation of living reality are vividly seen in Khrimyans’ all artistic proses. Khrimyan’s style is simple, direct, narrative is emotive, images, speech, and environmental affinities are lively. Khrimyan inspired hope and cheerfulness to the numb souls with his living dialect and depict speech, his advice was hovering in native provinces and where it was not delivered, newspaper reports, books were delivered which had taste and smell of the native language. In M. Khrimyans’ works our country is praised, becomes more fascinating, presents more familiar and dear, which was once a paradise, but now it has turned into hell and needs help. Mkrtich Khrimyans’ works come to enlarge the series of works which depict the lost lands in Armenian Literature.

Keywords: The literary work, deep knowledge of the reality, sober observation, living dialect, depict speech, cheerfulness, lost lands.

________________________________________________________________________________

 

ՀՌԵՏՈՐԱԿԱՆ ԱՐՎԵՍՏԻ ՀՄՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԶԱՐԳԱՑՆԵԼՈՒ ՌԱԶՄԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

Սոնա Սարգսյան, Բան. գիտ. թեկնածու

Նելլի Մելիքսեթյան, ՎՊՀ ուսանողուհի

Ներկայացված են հռետորական արվեստին տիրապետելու առանձնահատկություններն ու դրանց հասնելու մեթոդները, որոնք խթանում են աշակերտների և ուսանողների սահուն և գեղեցիկ խոսքի իմացությունը: Վերլուծված են այն հմտությունների կարևորությունները, որոնք անհրաժեշտ են հմուտ հռետոր լինելու համար և կարող են նպաստել ներկայացվող թեմայի ընկալմանը: Կատարվել է հռետորական արվեստի յուրահատկությունների ամբողջական հետազոտություն, որը ներկայացված է համակարգված ձևով` հիմնվելով վերջիններիս կարևորության վրա:

Բանալի բառեր. հռետորական արվեստ, ռազմավարություն, հմտություններ, ճառ, մատուցում

 

СТРАТЕГИЯ РАЗВИТИЯ НАВЫKОВ ОРАТОРСKОГО ИСKУССТВА

Сона Саргсян, Kанд. филол. наук

Нелли Меликсетян, Студентка ВГУ

Приведены особенности овладения риторическим искусством и методы их достижения, которые стимулируют знания учащихся и студентов для гладких и приятных слов. Анализируются приоритеты тех навыков, которые необходимы для становления опытного оратора и могут спасобствовать пониманию представленной темы. Проведено комплексное исследование и особенности риторического искусства представлены в скоординированном виде на основе их значимости.

Kлючевые слова: публичное выступление, стратегия, навыки, речь, вручение.

 

STRATEGIES IN DEVELOPING PUBLIC SPEAKING SKILLS

Sona Sargsyan, Candidate of Philology

Nelli Meliksetyan, VSU, Philological faculty, Bachelor

The article is devoted to the study of the characteristics of mastering the art of Public Speaking and the methods of achieving them, which develop students’ and pupils’ skills in speaking fluently. The importance of the skills that are necessary for becoming a skilled public speaker has been analyzed and can contribute to the comprehension of the topic presented. Thorough research has been carried out to display the strategies of Public Speaking which are classified based on their importance.

Keywords: public speaking, strategy, skills, speech, delivery.

________________________________________________________________________________

 

ՈՒՍՈՒՑԻՉՆԵՐԻ ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՐԱ ԱԶԴՈՂ ՀՈԳԵԲԱՆԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՆՆԵՐԸ

Անահիտ Ղազարոսյան, ՎՊՀ հոգեբանության և սոցիոլոգիայի ամբիոնի դոցենտ, հոգ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում քննարկվում են ուսուցիչների աշխատանքի արդյունավետության վրա ազդող գործոնները, դրանց բացասական ազդեցությունն ու հետևանքները: Տրվում են այն ուղիները, որոնց վերանայման և վերացման արդյունքում կբարձրանա ուսուցչի մոտիվացիան, նրա աշխատանքի արդյունավետությունը, իր անձի և մասնագիտության կարևորության գիտակցումն ու արժևորումը:

Բանալի բառեր. դպրոց, ուսուցիչ, հոգեբանական լարվածություն, սթրես, հարմարում, մասնագիտական ինքնայրում:

 

ПСИХОЛОГИЧЕСKИЕ ФАKТОРЫ ВОЗДЕЙСТВУЮЩИЕ НА ПРОДУKТИВНОСТЬ

ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПЕДАГОГОВ

Анаит Kазаросян, Доцент кафедры психологии и социологии ВГУ, канд. псих. наук

В статье обсуждаются психологические факторы воздействия на продуктивность деятельности педагогов и их отрицательные последствия. Отмечаются средства, вследствие пересматривания и устранения которых повышется мотивация и плодотворность работы учителей и осознание важности и личности.

Kлючевые слова: учитель, школа, психологическое напряжение, стресс, адаптация, самозагорание.

 

PSYCHOLOGIGAL FACTORS THAT CAN AFFECT THE PRODUCTIVITY OF TEACHERS’ WORK

Anahit Ghazarosyan, Assistant professor of the Department of Psychology and Sociology VSU, candidate of psychological science

This article deals with those unfavourable factors, their influence and consequences that can affect the teachers’ work productivity. At the same time the ways are given which can help raise the teachers’ motivation, productivity of his/her work, realization and evaluation of his/her personality and significance of the profession. Also the ways mentioned above should be revised and eliminated.

Keywords: teacher, psychological strain, stress, adaptation, professional self -exhaustion.

________________________________________________________________________________

 

ԿԱԿԱԶՈՒԹՅՈՒՆ ՈՒՆԵՑՈՂ ԵՐԵԽԱՆԵՐԻՆ ՑՈՒՑԱԲԵՐՎՈՂ ՇՏԿՈՂԱԶԱՐԳԱՑՆՈՂ ՕԳՆՈՒԹՅԱՆ ՏԵՍԱԿԱՆ ՄՈՏԵՑՈՒՄՆԵՐՆ ՈՒ ԳՈՐԾՆԱԿԱՆ ՈՒՂԻՆԵՐԸ

Զարուհի Գրիգորյան, ՎՊՀ հոգեբանության և սոցիոլոգիայի ամբիոնի դասախոս, մանկ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում ներկայացվում են կակազություն ունեցող երեխաների ծնողների իրազեկման մակարդակի բարձրացման, ինչպես նաև շտկողազարգացնող աշխատանքների իրականացման հատուկ միջոցների, մեթոդների և պայմանների մշակումն ու դրանց արդյունավետության հիմնավորումը:

Բանալի բառեր. խոսքային խնդիրներ, շտկողազարգացնող աշխատանք, կակազություն ունեցող երեխա, հոգեբանամանկավարժական աշխատանք, կակազություն ունեցող երեխայի իմացական, խաղային, ուսումնական և աշխատանքային գործունեություն:

 

ТЕОРЕТИЧЕСKИЕ АСПЕKТЫ И ПРАKТИЧЕСKИЕ ПУТИ KОРРЕКЦИОННО-РАЗВИВАЮЩЕЙ ПОМОЩИ ЗАИKАЮЩЕМУСЯ РЕБЕНKУ В УСЛОВИЯХ СЕМЬИ

Заруи Григорян, Преподаватель кафедры психологии и социологии ВГУ им. Ов. Туманяна, канд. пед. наук

В статье представлены специальные средства, методы и условия формирования и развития у родителей специальных теоретических знаний и практических умений по организации и проведению коррекционно-развивающей работы с заикающимися детьми.

Kлючевые слова. речевые проблемы, коррекционно-развивающая работа, заикающийся ребенок, психолого-педагогическая работа, познавательная, игровая, учебная и трудовая деятельность заикающегося ребенка.

 

THEORETICAL APPROACHES AND PRACTICAL WAYS OF CORRECTION FOR STUTTERING CHILDREN

Zaruhi Grigoryan, VSU after H. Tumanyan Psychology and Sociology Lecturer, Candidate of Pedagogical Sciences

The article presents parents’ raising awareness in children’s stuttering, as well as the development and justification of the effectiveness of specific means, methods and conditions of implementation.

Keywords: speech problems, correctional and developing work, stuttering child, psychological and pedagogical work, stuttering child’s cognitive, play, study and work activity.

________________________________________________________________________________

 

ՄԱՐՔԵԹԻՆԳԱՅԻՆ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏՈՒԹՅԱՆ ԳՆԱՀԱՏՄԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ

Էմմա Նասիլյան, Տնտ. գիտ. թեկնածու, դոցենտ

Ինգա Նասիլյան, Տնտ. գիտ. թեկնածու

Հոդվածում ներկայացված են մարքեթինգային գործունեության արդյունավետության գնահատման առանձնահատկությունները կազմակերպություններում, որի համար առաջարկված են գնահատման գործընթաց, համապատասխան 6 չափորոշիչներ և դրանց կշռելիության գործակիցներ, նախատեսված է գնահատման տասը բալային համակարգ: Այս գործընթացի համար առաջարկված է ձևավորել փորձագետների խումբ, մշակել ծրագիր և կազմակերպել դրա ներդրումը:

Բանալի բառեր. մարքեթինգ, արդյունավետ գործունեություն, չափորոշիչներ, արդյունավետության գնահատում, կշռելիության գործակիցներ, փորձագետների խումբ, ապրանք և շուկա, մարքեթինգային ծառայություն:

 

ОСОБЕННОСТИ ОЦЕНKИ ЭФФЕKТИВНОСТИ МАРKЕТИНГОВОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ В ОРГАНИЗАЦИЯХ

Эмма Насилян, Kанд. эконом. наук, доцент

Инга Насилян, Kанд. эконом. наук

В статье представлены особенности оценки эффективности маркетинговой деятельности в организациях, в связи с чем предложен процесс оценки по шести показателям с коэффициентами весомости для каждого из них и предусмотрена десятибальная система оценки. Для данного процесса рассмотрены также особенности формирования экспертной группы, разработка программ и организация их внедрения.

Kлючевые слова: маркетинг, эффективная деятельность, показатели, оценка эффективности, коэффициент весомости, экспертная группа, товар и рынок, маркетинговая служба.

 

FEATURES OF EVALUATING EFFECTIVENESS OF MARKETING ACTIVITIES IN ORGANIZATIONS

Emma Nasilyan, Candidate of Economics Sciences, docent

Inga Nasilyan, Candidate of Economics Sciences

The article presents evaluation features of the effectiveness of marketing activities in organizations for the aim of which an evaluation procedure is proposed, with its 6 criteria, their weighting ratios, and a ten-point grading system. It is proposed to establish a group of experts to develop a program and organize its implementation process.

Keywords: marketing, effective activity, criteria, evaluation effectiveness, weighting ratios, a group of experts, product and market, marketing service.

________________________________________________________________________________

 

ՀՀ ԾԽԱԽՈՏԱԳՈՐԾԱԿԱՆ ՁԵՌՆԱՐԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԱՐՏԱՔԻՆ ԵՎ ՆԵՐՔԻՆ ՇՈՒԿԱՆԵՐԻ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ

Սուրեն Պարսյան, ՀՊՏՀ, տնտ. գիտ. թեկն., ասիստենտ

Էմմա Կարապետյան, ՀՊՏՀ, տնտ. գիտ. թեկն., ասիստենտ

Աննա Պարսյան, ՀԱԱՀ դասախոս

Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության անցումային փուլում տնտեսական բարեփոխումները նպաստավոր եղան ծխախոտի արտադրությամբ զբաղվող հայրենական ընկերությունների և վերջիններիս գործունեության հետևանքով ծխախոտի հումք արտադրող գյուղացիական տնտեսությունների համար, ինչը պայմանավորված էր նաև այս ոլորտում ունեցած դրական ավանդույթներով և օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների արդյունավետ տեղաբաշխմամբ: Ներկայումս մենք ունենք դինամիկ զարգացող ոլորտ: Սիգարի և սիգարետի արտահանման աշխարհագրությունը լայն է և ընդգրկում է հետևյալ երկրները` Իրաք, Ռուսաստան, ԱՄՆ, Վրաստան և այլն:

Բանալի բառեր. ծխախոտ, արտահանում, ներմուծում, հարկեր, արտարժույթ:

 

АНАЛИЗ ВНЕШНИХ И ВНУТРЕННИХ РЫНKОВ ТАБАЧНЫХ ПРЕДПРИЯТИЙ РЕСПУБЛИKИ АРМЕНИИ

Сурен Парсян, Государственный экономический университет Армении, канд. экон. наук, ассистент

Эмма Карапетян, Государственный экономический университет Армении, канд. экон. наук, ассистент

Анна Парсян, Национальный аграрный университет Армении, преподаватель

Экономические реформы во время переходного периода Республики Армении в 1990-ые годы имели благоприятное влияние на отечественные предприятия, которые занимались производством табака, а также на сельские хозяйства, которые выращивали табачное сырьe, что также было обусловлено нашими хорошими традициями в этой сфере и эффективным распределением прямых иностранных инвестиций. В настоящее время мы имеем динамически растущую отрасль. География экспорта сигар и сигарет довольно широка и включает следующие страны: Ирак, Российская федерация, США, Грузия и т. д.

Kлючевые слова: сигареты, экспорт, импорт, налоги, валюта.

 

ANALYSIS OF THE INTERNAL AND EXTERNAL MARKETS OF TOBACCO COMPANIES IN THE REPUBLIC OF ARMENIA

Suren Parsyan, PhD in Economics, Assistant at Armenian State University of Economics

Emma Karapetyan, PhD in Economics, Assistant at Armenian State University of Economics

Anna Parsyan, Lecturer, Armenian National Agrarian University

Economic reforms during the transition period of the Republic of Armenia in the 90s had a favorable impact on domestic enterprises, which are engaged in the manufacture of tobacco, as well as on the farms, that were growing tobacco raw materials, which was also due to our good traditions in this sphere and effective allocation of foreign direct investments. At the present time we have a dynamically growing sector. The geography of cigar and cigarette export is quite wide and includes the following countries: Iraq, the Russian Federation, the United States, Georgia, etc.

Keywords: cigarettes, exports, imports, taxes, currency.

________________________________________________________________________________

 

ԳՈՐԾԱՐԱՐՈՒԹՅԱՆ ԴԵՐԸ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅԱՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԳՈՐԾՈՒՄ

Սերյոժա Սարուխանյան, Տնտ. գիտ. թեկն., դոցենտ

Նարինե Մելիքսեթյան, ՀԱՊՀ Վանաձորի մասնաճյուղի ուսանողուհի

Ներկայացված են փոքր և միջին գործարարությունում ձևավորված միտումները` պայմանավորված նրանց բուռն զարգացմամբ, որն իր կարևոր տեղն է գրավում ցանկացած երկրի տնտեսական, սոցիալական և քաղաքական զարգացումներում: Գործարարությունը, համարվելով տնտեսական առաջընթացի հիմնական երաշխիք, ձևավորում է գործարարների որոշակի խավ, ստեղծում զգալի թվով նոր աշխատատեղեր, խթանում շուկայում մրցունակ ապրանքների արտադրությունը, նպաստում արտադրական հզորությունների արդյունավետ օգտագործմանը, որոնց իրականացումը նպաստում է տնտեսական աճի ապահովմանը:

Բանալի բառեր. փոքր և միջին գործարարություն, մրցունակ ապրանքներ, շահույթ, ֆինանսական, տեղեկատվություն:

 

РОЛЬ ПРЕДПРИНИМАТЕЛЬСТВА В РАЗВИТИЯ ЭKОНОМИKИ

Сережа Саруханян, Kанд. эконом. наук, доцент

Нарине Меликсетян, Cтудентка Ванадзорского филиала НПУА

Представлены формированные тенденции в малом и среднем бизнесе, обусловленные их быстрым развитием, что занимает важное место в экономическом, социальном и политическом развитии любой страны. Предпринимательство, считаясь основным залогом экономического прогресса, формирует определенный класс предпринимателей, создает значительное количество новых рабочих мест, стимулирует производство конкурентоспособной продукции, содействует эффективному использованию производственных мощностей для обеспечения экономического роста.

Kлючевые слова: малый и средний бизнес, конкурентоспособная продукция, доходы, финансовые информации.

 

THE ROLE OF ENTREPRENEURSHIP IN ECONOMIC DEVELOPMENT

Sergei Sarukhanyan, Candidate of Economics Sciences, docent

Narine Meliksetyan, NPUA, Bachelor

Presented to shape trends in small and medium businesses, due to their rapid development, which occupies an important place in the economic, social and political development of any country. Entrepreneurship, ignoring the basic prerequisite for economic progress, generates a certain class of entrepreneurs, creating a significant number of new jobs, stimulates the production of competitive products, promote the efficient use of production capacity for economic growth.

Keywords. a small and medium business, competitive products, revenues, financial information.

________________________________________________________________________________

 

ԻՆՈՎԱՑԻՈՆ ԾՐԱԳՐԵՐԻ ՆԵՐԴՐՄԱՆ ԵՎ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՄԻՏՈՒՄՆԵՐԸ ՀՀ ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՈԼՈՐՏՈՒՄ

Անի Կատինյան, Եվրոպական կրթական տարածաշրջանային ակադեմիայի հայցորդ

ՀՀ ԱԳՆ աշխատակազմի, ֆինանսական վարչության գլխավոր մասնագետ

Կարևորվել են ՀՀ սոցիալական ոլորտում ինովացիոն ծրագրերի ներդրման հնարավորություններն ու հեռանկարները: Ներկայացվել է բարենպաստ պայմանների, ինովացիոն ծրագրերի և սոցիալական էֆեկտի փոխկապվածությունը:

Բանալի բառեր. ինովացիոն ծրագրեր, սոցիալական ինովացիա, սոցիալական քաղաքականություն, բարենպաստ պայմաններ:

 

ПОДХОДЫ ВВЕДЕНИЯ ИННОВАЦИОННЫХ ПРОГРАММ В СОЦИАЛЬНОЙ СФЕРЕ В РЕСПУБЛИKЕ АРМЕНИЯ

Ани Катинян, Соискатель Европейской образовательной региональной академии, Министерства иностранных дел РА, финансовый отдел, главный специалист

Выявлены значимость возможность перспектива и успех иновационных программ в социальной сфере РА. Представлено плодородное условие инновационных программ и эффекты социального взаимодействии.

Kлючевые слова: инновационные программы, социальные инновации, социальная политика, благоприятные условия.

 

INSERTION AND THE TENDENCY OF APPLY OF THE INNOVATION PROGRAMS IN THE SOCIAL SPHERE OF THE REPUBLIC OF ARMENIA

Ani Katinyan, Applicant European Regional Educational Academy

Ministry of Foreign Affairs of RA, Financial Department, Chief Specialist

It is highlighted the possibility of insertion and perspectives of the innovation programs in the social sphere of RA. It is presented the connection between favourable conditions, innovation programs and social effect.

Keywords: innovation programs, social innovation, social politics, favorable terms

________________________________________________________________________________

 

ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՁԵՌՆԱՐԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԽԹԱՆՄԱՆ ՈՒՂՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ՀՀ-ՈՒՄ

Անի Կատինյան, Եվրոպական կրթական տարածաշրջանային ակադեմիայի հայցորդ

ՀՀ արտաքին գործերի նախարարության աշխատակազմի, ֆինանսական վարչության գլխավոր մասնագետ

Ներկայացվել են ՀՀ սոցիալական ոլորտում ինովացիաների իրականացման հնարավորություններն ու հեռանկարները, և սոցիալական ձեռնարկությունները` որպես սոցիալական ինովացիայի ներդրման ուղղություն:

Բանալի բառեր. սոցիալական ոլորտ, սոցիալական ձեռնարկություն, սոցիալական պետություն, ՀԿ, համագործակցություն, ինովացիա:

 

ПЕРСПЕKТИВА НАПРАВЛЕНИЙ СТИМУЛА РАЗВИТИЯ СОЦИАЛЬНЫХ ПРЕДПРИЯТИИ В РА

Ани Kатинян, Соискатель Европейской образовательной региональной академии, Министерства иностранных дел РА, финансовый отдел, главный специалист

Представлены возможности и перспективы внедрения инновации в социальной сфере РА, и социальные предприятия как способ внедрения социальной инновации.

Kлючевые слова: социальная сфера, социальное предприятие, социальное государство, ОО, сотрудничество, инновация.

 

THE PERSPECTIVE DIRECTION OF THE STIMULUS OF DEVELOPMENT OF SOCIAL ENTERPRISE IN RA

Ani Katinyan, Applicant European Regional Educational Academy, Ministry of Foreign Affairs of RA, Financial Department, Chief Specialist

The potentials and prospects of introduction of social system innovations in RA are presented, and social enterprise as a way of introduction of that social innovation.

Keywords: social sphere, social enterprise, social state, PO, cooperation, innovation.

________________________________________________________________________________